准聚轮烷的研究进展
Research Advances of Polypseudorotaxanes
准聚轮烷由于在刺激响应性材料、自修复材料、分子机器及荧光传感器等领域有着潜在的应用价值,近年来引起了研究人员极大的兴趣。根据准轮烷基团所处位置的不同,可将准聚轮烷分为三种类型:主链型、侧链型和其他类型 (如支化和网状准聚轮烷等)。本综述主要根据上述三种类型,基于冠醚、环糊精、杯芳烃、葫芦脲和柱芳烃这五种超分子主体分子所构筑的准聚轮烷的最新研究进展进行简要的综述,并对其未来的发展作了进一步的展望。
Polypseudorotaxanes have attracted great interest in the past twenty years, due to their potential applications in the fabrication of stimuli-responsive materials, self-healing materials, molecular machines and fluorescent sensors. Depending on the location of the pseudorotaxane unit, polypseudorotaxanes can be mainly divided into three types: main-chain polypseudorotaxanes, side-chain polypseudorotaxanes, and others (such as branched and crosslinked polypseudorotaxanes). In this review, the recent advances of these three types of polypseudorotaxanes constructed by supramolecular macrocycles, such as crown ether, cyclodextrin, calixarene, cucurbituril, and pillararene are reviewed, and their future developments are also briefly prospected.
Contents
1 Introduction
2 Crown ether based polypseudorotaxanes
2.1 Crown ether based main-chain polypseudorotaxanes
2.2 Crown ether based side-chain polypseudorotaxanes
2.3 Crown ether based crosslinked polypseudorotaxanes
3 Cyclodextrin-based polypseudorotaxanes
3.1 Cyclodextrin-based main-chain polypseudorotaxanes
3.2 Cyclodextrin-based side-chain polypseudorotaxanes
3.3 Other types of cyclodextrin-based polypseudorotaxanes
4 Calixarene-based polypseudorotaxanes
5 Cucurbituril-based polypseudorotaxanes
5.1 Cucurbituril-based main-chain polypseudorotaxanes
5.2 Cucurbituril-based side-chain polypseudorotaxanes
6 Pillararene-based polypseudorotaxanes
6.1 Pillararene-based main-chain polypseudorotaxanes
6.2 Pillararene-based side-chain polypseudorotaxanes
6.3 Pillararene-based crosslinked polypseudorotaxanes
7 Conclusion and outlook
polypseudorotaxanes
[1] Lehn J M. Pure Appl. Chem., 1978, 50: 871.
[2] Lehn J M. Angew. Chem. Int. Ed., 1988, 27: 89.
[3] Gokel G W. Advances in Supramolecular Chemistry. Greenwich CT: JAI Press, 1992. 141.
[4] Tian H, Wang Q C. Chem. Soc. Rev., 2006, 35: 361.
[5] Ma X, Tian H. Chem. Soc. Rev., 2010, 39: 70.
[6] Fang L, Olson M A, Benítez D, Tkatchouk E, Goddard W A, Stoddart J F. Chem. Soc. Rev., 2010, 39: 17.
[7] Hernández J V, Kay E R, Leigh D A. Science, 2004, 306: 1532.
[8] Deng W Q, Flood A H, Stoddart J F, Goddard W A. J. Am. Chem. Soc., 2005, 127: 15994.
[9] Xiao T X, Li S L, Zhang Y J, Lin C, Hu B J, Guan X C, Yu Y H, Jiang J L, Wang L Y. Chem. Sci., 2012, 3: 1417.
[10] Champin B, Mobian P, Sauvage J P. Chem. Soc. Rev., 2007, 36: 358.
[11] Gan Q, Ferrand Y, Bao C Y, Kauffmann B, Grélard A, Jiang H, Huc I. Science, 2011, 331: 1172.
[12] Gan Q, Bao C, Kauffmann B, Grélard A, Xiang J, Liu S, Huc I, Jiang H. Angew. Chem. Int. Ed., 2008, 120: 1739.
[13] Haldar D, Jiang H, Léger J M, Huc I. Angew. Chem. Int. Ed., 2006, 118: 5609.
[14] Vögtle F, Dünnwald T, Schmidt T. Acc. Chem. Res., 1996, 29: 451.
[15] Nepogodiev S A, Stoddart J F. Chem. Rev., 1998, 98: 1959.
[16] Harada A. Acc. Chem. Res., 2001, 34: 456.
[17] Schalley C A, Beizai K, Vögtle F. Acc. Chem. Res., 2001, 34: 465.
[18] Collin J P, Dietrich-Buchecker C, Gavia P, Jimenez-Molero M C, Sauvage J P. Acc. Chem. Res., 2001, 34: 477.
[19] Wenz G, Han B H, Müller A. Chem. Rev., 2006, 106: 782.
[20] Gibson H W, Bheda M C, Engen P T. Prog. Polym. Sci., 1994, 19: 843.
[21] Harada A. Coord. Chem. Rev., 1996, 148: 115.
[22] Raymo F M, Stoddart J F. Chem. Rev., 1999, 99: 1643.
[23] Panova I G, Topchieva I N. Russ. Chem. Rev., 2001, 70: 23.
[24] Takata T, Kihara N, Furusho Y. Adv. Polym. Sci., 2004, 171: 1.
[25] Huang F H, Gibson H W. Prog. Polym. Sci., 2005, 30: 982.
[26] Ashton P R, Philp D, Reddington M V, Slawin A M Z, Spencer N, Stoddart J F, Williams D J. J. Chem. Soc. Chem. Commun., 1991, 1680.
[27] Ashton P R, Campbell P J, Chrystal E J T, Glink P T, Menzer S, Philp D, Spencer N, Stoddart J F, Tasker P A, Williams D J. Angew. Chem. Int. Ed., 1995, 34: 1865.
[28] Glink P T, Schiavo C, Stoddart J F, Williams D J. Chem. Commun., 1996, 1483.
[29] 罗勤慧(Luo Q H). 大环化学——主-客体化合物和超分子(Macrocyclic Chemistry——Host-Guest Compounds and Supramolecules). 北京: 科学出版社(Beijing: Science Press), 2009. 8.
[30] Kohsaka Y, Koyama Y, Takata T. Angew. Chem. Int. Ed., 2011, 50: 10417.
[31] Gong C G, Balanda P B, Gibson H W. Macromolecules, 1998, 31: 5278.
[32] Lee M, Moore R B, Gibson H W. Macromolecules, 2011, 44: 5987.
[33] Wang F, Zheng B, Zhu K L, Zhou Q Z, Zhai C X, Li S J, Li N, Huang F H. Chem. Commun., 2009, 4375.
[34] Wei P F, Li J Y, Yan X Z, Zhou Q Z. Org. Lett., 2013, 16: 126.
[35] Yamaguchi N, Gibson H W. Macromol. Chem. Phys., 2000, 201: 815.
[36] Leung K C F, Mendes P M, Magonov S N, Northrop B H, Kim S, Patel K, Flood A H, Tseng H R, Stoddart J F. J. Am. Chem. Soc., 2006, 128: 10707.
[37] Zhang M M, Xu D H, Yan X Z, Chen J Z, Dong S Y, Zheng B, Huang F H. Angew. Chem. Int. Ed., 2012, 51: 7011.
[38] Chen L, Tian Y K, Ding Y, Tian Y J, Wang F. Macromolecules, 2012, 45: 8412.
[39] Li S, Lu H Y, Shen Y, Chen C F. Macromol. Chem. Physic., 2013, 214: 1596.
[40] Zeng F, Han Y, Yan Z C, Liu C Y, Chen C F. Polymer, 2013, 54: 6929.
[41] Zeng F, Shen Y, Chen C F. Soft Matter, 2013, 9: 4875.
[42] Li S L, Xiao T X, Hu B J, Zhang Y J, Zhao F, Ji Y, Yu Y H, Lin C, Wang L Y. Chem. Commun., 2011, 47: 10755.
[43] Ji X F, Yao Y, Li J Y, Yan X Z, Huang F H. J. Am. Chem. Soc., 2012, 135: 74.
[44] Szejtli J. Chem. Rev., 1998, 98: 1743.
[45] 刘育(Liu Y), 尤长城(You C C), 张衡益(Zhang H Y). 超分子化学——合成受体的分子识别与组装(Supramolecular Chemistry——Molecular Recognition and Assembly of Synthetic Acceptors). 天津: 南开大学出版社(Tianjin: Nankai University Press), 2001. 168.
[46] Connors K A. Chem. Rev., 1997, 97: 1325.
[47] Wenz G, Han B H, Müller A. Chem. Rev., 2006, 106: 782.
[48] Harada A, Kamachi M. Macromolecules, 1990, 23: 2821.
[49] Harada A, Li J, Kamachi M. Nature, 1992, 356: 325.
[50] Harada A, Hashidzume A, Yamaguchi H, Takashima Y. Chem. Rev., 2009, 109: 5974.
[51] 董海清(Dong H Q), 李永勇(Li Y Y), 李兰(Li L), 时东陆(Shi D L). 化学进展(Progress in Chemistry), 2011, 23(5): 914.
[52] Li J, Harada A, Kamachi M. Polym. J., 1994, 26: 1019.
[53] Li X, Li J. J. Biomed. Mater. Res. A, 2008, 86A: 1055.
[54] Li J, Li X, Zhou Z H, Ni X P, Leong K W. Macromolecules, 2001, 34: 7236.
[55] Li J, Li X, Ni X P, Wang X, Li H Z, Leong K W. Biomaterials, 2006, 27: 4132.
[56] Ni X P, Cheng A, Li J. J. Biomed. Mater. Res. A, 2009, 88A: 1031.
[57] Choi H S, Ooya T, Lee S C, Sasaki S, Kurisawa M, Uyama H, Yui N. Macromolecules, 2004, 37: 6705.
[58] Lee S C, Choi H S, Ooya T, Yui N. Macromolecules, 2004, 37: 7464.
[59] Park C, Oh K, Lee S C, Kim C. Angew. Chem. Int. Ed., 2007, 46: 1455.
[60] Yang Y W, Chen Y, Liu Y. Inorg. Chem., 2006, 45: 3014.
[61] Shi J, Chen Y, Wang Q, Liu Y. Adv. Mater., 2010, 22: 2575.
[62] Nelson A, Belitsky J M, Vidal S, Joiner C S, Baum L G, Stoddart J F. J. Am. Chem. Soc., 2004, 126: 11914.
[63] Taura D, Li S J, Hashidzume A, Harada A. Macromolecules, 2010, 43: 1706.
[64] Ogoshi T, Masuda K, Yamagishi T A, Nakamoto Y. Macromolecules, 2009, 42: 8003.
[65] Ogoshi T, Takashima Y, Yamaguchi H, Harada A. Chem. Commun., 2006, 3702.
[66] Fu Q, Ren J M, Qiao G G. Polym. Chem., 2012, 3: 343.
[67] Zhao Y L, Stoddart J F. Langmuir, 2009, 25: 8442.
[68] Shinkai S. Tetrahedron, 1993, 49: 8933.
[69] Asfari Z, Böhmer V, Harrowfield J, Vicens J. Calixarenes. Netherlands: Kluwer Academic, 2001. 130.
[70] 刘育(Liu Y), 张衡益(Zhang H Y), 李莉(Li L), 王浩(Wang H). 纳米超分子化学——从合成受体到功能组装体(Nanoscale Supramolecular Chemistry——From Synthetic Receptors to Functional Assemblies). 北京: 化学工业出版社(Beijing: Chemical Industry Press), 2004. 90.
[71] Yamagishi T A, Kawahara A, Kita J, Hoshima M, Umehara A, Ishida S, Nakamoto Y. Macromolecules, 2001, 34: 6565.
[72] Capici C, Cohen Y, D'Urso A, Gattuso G, Notti A, Pappalardo A, Pappalardo S, Parisi M F, Purrello R, Slovak S, Villari V. Angew. Chem. Int. Ed., 2011, 50: 11956.
[73] Pappalardo A, Ballistreri F P, Destri G L, Mineo P G, Tomaselli G A, Toscano R M, Sfrazzetto G T. Macromolecules, 2012, 45: 7549.
[74] Freeman W A, Mock W L, Shih N Y. J. Am. Chem. Soc., 1981, 103: 7367.
[75] Krasia T C, Steinke J H G. Chem. Commun., 2002, 22.
[76] Tuncel D, Tiftik H B, Salih B. J. Mater. Chem., 2006, 16: 3291.
[77] Tuncel D, Steinke J H G. Chem. Commun., 2001, 253.
[78] Choi S W, Lee J W, Ko Y H, Kim K. Macromolecules, 2002, 35: 3526.
[79] Kim J, Ahn Y, Park K M, Lee D W, Kim K. Chem. Eur. J., 2010, 16: 12168.
[80] Liu Y, Shi J, Chen Y, Ke C F. Angew. Chem. Int. Ed., 2008, 47: 7293.
[81] Liu Y L, Yu Y, Gao J, Wang Z Q, Zhang X. Angew. Chem. Int. Ed., 2010, 49: 6576.
[82] Liu Y L, Yang H, Wang Z Q, Zhang X. Chem. Asian J., 2013, 8: 1626.
[83] Huang Z H, Yang L L, Liu Y L, Wang Z Q, Scherman O A, Zhang X. Angew. Chem. Int. Ed., 2014, DOI: 10.1002/ange. 201402817.
[84] Tan Y B, Choi S W, Lee J W, Ko Y H, Kim K. Macromolecules, 2002, 35: 7161.
[85] Choi S W, Ritter H. Macromol. Rapid. Comm., 2007, 28: 101.
[86] Yang H, Tan Y B, Hao J C, Yang H B, Liu F W. J. Polym. Sci. Part A: Polym. Chem., 2010, 48: 2135.
[87] Yang H, Hao J C, Tan Y B. J. Polym. Sci. Part A: Polym. Chem., 2011, 49: 2138.
[88] Liu Y, Ke C F, Zhang H Y, Wu W J, Shi J. J. Org. Chem., 2007, 72: 280.
[89] Ogoshi T, Kanai S, Fujinami S, Yamagishi T A, Nakamoto Y. J. Am. Chem. Soc., 2008, 130: 5022.
[90] Cao D R, Kou Y H, Liang J Q, Chen Z Z, Wang L Y, Meier H. Angew. Chem. Int. Ed., 2009, 48: 9721.
[91] Han C Y, Ma F Y, Zhang Z B, Xia B Y, Yu Y H, Huang F H. Org. Lett., 2010, 12: 4360.
[92] Tao H Q, Cao D R, Liu L Z, Kou Y H, Wang L Y, Meier H. Sci. China Chem., 2012, 55: 223.
[93] Hu X B, Chen Z X, Chen L, Zhang L, Hou J L, Li Z T. Chem. Commun., 2012, 48: 10999.
[94] Wang K, Tan L L, Chen D X, Song N, Xi G, Zhang S X A, Li C J, Yang Y W. Org. Biomol. Chem., 2012, 10: 9405.
[95] Zhang Z B, Xia B Y, Han C Y, Yu Y H, Huang F H. Org. Lett., 2010, 12: 3285.
[96] Ogoshi T, Nishida Y, Yamagishi T A, Nakamoto Y. Macromolecules, 2010, 43: 3145.
[97] Ogoshi T, Nishida Y, Yamagishi T A, Nakamoto Y. Macromolecules, 2010, 43: 7068.
[98] Ogoshi T, Hasegawa Y, Aoki T, Ishimori Y, Inagi S, Yamagishi T A. Macromolecules, 2011, 44: 7639.
[99] Ogoshi T, Kayama H, Aoki T, Yamagishi T A, Ohashi R, Mizuno M. Polym. J., 2014, 46: 77.
[100] Hu X Y, Zhang P Y, Wu X, Xia W, Xiao T X, Jiang J L, Lin C, Wang L Y. Polym. Chem., 2012, 3: 3060.
[101] Sun S, Hu X Y, Chen D Z, Shi J B, Dong Y P, Lin C, Pan Y, Wang L Y. Polym. Chem., 2013, 4: 2224.
[102] Sun S, Shi J B, Dong Y P, Lin C, Hu X Y, Wang L Y. Chin. Chem. Lett., 2013, 24: 987.
[103] Ji X F, Chen J Z, Chi X D, Huang F H. ACS Macro. Lett., 2014, 3: 110.
[104] Hu X Y, Wu X, Wang S, Chen D Z, Xia W, Lin C, Pan Y, Wang L Y. Polym. Chem., 2013, 4: 4292.
/
| 〈 |
|
〉 |