中文   |   English   |   Email Alert

肿瘤标志蛋白的电化学分析

曹亚1, 朱小立1, 赵婧1, 李昊2, 李根喜*1,2

化学进展 ›› 2015, Vol. 27 ›› Issue (1) :1-10

PDF (1091KB)
化学进展 ›› 2015, Vol. 27 ›› Issue (1) :1-10 DOI: 10.7536/PC140737
综述与评论
扫码查看或转发全文

肿瘤标志蛋白的电化学分析

    曹亚1, 朱小立1, 赵婧1, 李昊2, 李根喜*1,2
作者信息 +

Electrochemical Analysis of Tumor Marker Proteins

  • Cao Ya1, Zhu Xiaoli1, Zhao Jing1, Li Hao2, Li Genxi*1,2
Author information +
文章历史 +

摘要

随着单克隆抗体技术和免疫学检测技术的不断发展,对癌症相关的肿瘤标志蛋白进行检测分析成为目前癌症早期筛查和诊断最为重要的手段。另一方面,随着分子识别与界面组装技术的发展,电化学检测技术在生物分析领域展现出一些独特的优势,比如操作简单、易于小型化、成本低、灵敏度高等。尤其是近年来,由于特异性结合肿瘤标志蛋白的各种抗体、适体、小分子多肽等被筛选出来,各种纳米材料和纳米技术在电化学分析检测中的应用不断被发掘,新型分子标记技术、界面组装技术以及信号放大技术不断被开发和应用,因此,电化学检测技术在肿瘤标志蛋白的定量分析方面获得了空前的发展机遇,发展极为迅速。本文结合作者所在实验室的一些代表性成果对近年来该领域的研究进展给予简短综述,并对未来的发展前景进行展望。

Abstract

With the development of monoclonal antibody and immunological detection technology, the detection of tumor marker proteins becomes the most important method for early screening and diagnosis of cancer. On the other hand, with the development of molecular recognition and surface assembly techniques, electrochemical analysis displays some unique advantages in biological analysis, such as simple operation, easy-to-miniaturize nature, low cost, sensitivity, and so on. Especially in recent years, various antibodies, aptamers and peptides that can specifically bind with tumor marker proteins have been screened out. Various nanomaterials and nanotechnologies have been explored in the application to electrochemical analysis. Many novel techniques for molecule labeling, surface self-assembly, and signal amplification have been proposed. So, electrochemical analysis obtains unprecedented opportunities in the quantitative detection of tumor marker proteins, and more and more achievements are reported. In this review, by commenting on some typical work conducted in the lab of the authors, we summarize the recent research progress on the electrochemical analysis of tumor marker proteins and make an outlook on the trends of the related research fields in the future.

Contents
1 Introduction
2 Electrochemical immunoassay based on antibody
3 Electrochemical analysis based on aptamer
4 Electrochemical analysis based on polypeptide
5 Electrochemical analysis based on other recognition elements
6 Conclusion and outlook

Graphical abstract

关键词

电分析 / 生化分析 / 生物传感 / 蛋白质 / 肿瘤标志蛋白

Key words

electroanalysis / bioanalysis / biosensors / proteins / tumor marker proteins

引用本文

引用格式 ▾
曹亚, 朱小立, 赵婧, 李昊, 李根喜. 肿瘤标志蛋白的电化学分析[J]. 化学进展, 2015, 27(1): 1-10 DOI:10.7536/PC140737
Cao Ya, Zhu Xiaoli, Zhao Jing, Li Hao, Li Genxi. Electrochemical Analysis of Tumor Marker Proteins[J]. Progress in Chemistry, 2015, 27(1): 1-10 DOI:10.7536/PC140737

登录浏览全文

4963

注册一个新账户 忘记密码

参考文献

[1] Lacroix M. Endocrine-Related Cancer, 2006, 13: 1033.
[2] Fisher B, Jeong J H, Anderson S, Bryant J, Fisher E R, Wolmark N. N. Engl. J. Med., 2002, 347: 567.
[3] Berois N, Varangot M, Aizen B, Estrugo R, Zarantonelli L, Fernández P, Krygier G, Simonet F, Barrios E, Musé I, Osinaga E. Eur. J. Cancer, 2000, 36: 717.
[4] Tothill I E. Semin. Cell Dev. Biol., 2009, 20: 55.
[5] Molina R, Gion M. Breast, 1998, 7: 187.
[6] Koepke J A. Cancer, 1992, 69: 1578.
[7] Du D, Zou Z X, Shin Y, Wang J, Wu H, Engelhard M H, Liu J, Aksay I A, Lin Y H. Anal. Chem., 2010, 82: 2989.
[8] Wilson M S. Anal. Chem., 2005, 77: 1496.
[9] Chikkaveeraiah B V, Bhirde A A, Morgan N Y, Eden H S, Chen X. ACS Nano, 2012, 6: 6546.
[10] Luo X L, Davis J J. Chem. Soc. Rev., 2013, 42: 5944.
[11] Derkus B, Emregul E, Yucesan C, Emregul K C. Biosens. Bioelectron., 2013, 46: 53.
[12] Chen D H, Shen M, Cao Y, Bo B, Chen Z, Shu Y Q, Li G X. Electrochem. Commun., 2013, 27: 38.
[13] Chen H X, Mei Q H, Jia S S, Koh K, Wang K M, Liu X J. Analyst, 2014, 139: 4476.
[14] Luo X L, Xu Q, James T, Davis J J. Anal. Chem., 2014, 86: 5553.
[15] Vasudev A, Kaushik A, Bhansali S. Biosens. Bioelectron., 2013, 39: 300.
[16] Ozdemir M S, Marczak M, Bohets H, Bonroy K, Roymans D, Stuyver L, Vanhoutte K, Pawlak M, Bakker E. Anal. Chem., 2013, 85: 4770.
[17] Prabhulkar S, Alwarappan S, Liu G D, Li C Z. Biosens. Bioelectron., 2009, 24: 3524.
[18] Akter R, Rhee C K, Rahman M A. Biosens. Bioelectron., 2013, 50: 118.
[19] Zheng D Y, Zhu X J, Ding X R, Zhu X L, Yin Y M, Li G X. Talanta, 2013, 105: 187.
[20] Munge B S, Coffey A L, Doucette J M, Somba B K, Malhotra R, Patel V, Gutkind J S, Rusling J F. Angew. Chem. Int. Ed., 2011, 50: 7915.
[21] Akter R, Rahman M A, Rhee C K. Anal. Chem., 2012, 84: 6407.
[22] Wu X F, Xue P, Kang Y J, Hui K M. Anal. Chem., 2013, 85: 8661.
[23] Yang G H, Li L L, Rana R K, Zhu J J. Carbon, 2013, 61: 357.
[24] Hou L, Gao Z Q, Xu M D, Cao X, Wu X P, Chen G N, Tang D P. Biosens. Bioelectron., 2013, 54: 365.
[25] Yu Y, Gao T, Li H, Ye Z H, Chen Z, Li G X. Electrochem. Commun., 2014, 42: 6.
[26] Dirks R M, Pierce N A. Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A., 2004, 101: 15275.
[27] Ge Y Q, Wu J, Ju H X, Wu S. Talanta, 2014, 120: 218.
[28] Zhang H, Li F, Dever B, Wang C, Li X F, Le X C. Angew. Chem. Int. Ed., 2013, 52: 10698.
[29] Ren K W, Wu J, Yan F, Ju H X. Sci. Rep., 2014, 4: 4360.
[30] Tang D P, Hou L, Niessner R, Xu M D, Gao Z Q, Knopp D. Biosens. Bioelectron., 2013, 46: 37.
[31] Lai G S, Wu J, Ju H X, Yan F. Adv. Funct. Mater., 2011, 21: 2938.
[32] Wang J, Li G X. Curr. Med. Chem., 2011, 18: 4107.
[33] Huang C C, Huang Y F, Cao Z, Tan W, Chang H T. Anal. Chem., 2005, 77: 5735.
[34] Sosic A, Meneghello A, Antognoli A, Cretaio E, Gatto B. Sensors, 2013, 13: 13425.
[35] Wang J, Meng W Y, Zheng X F, Liu S L, Li G X. Biosens. Bioelectron., 2009, 24: 1598.
[36] Li C, Wang Z Y, Gao T, Duan A P, Li G X. Chem. Commun., 2013, 49: 3760.
[37] Zheng T T, Zhang Q F, Feng S, Zhu J J, Wang Q, Wang H. J. Am. Chem. Soc., 2014, 136: 2288.
[38] Zhu X L, Yang J H, Liu M, Wu Y, Shen Z M, Li G X. Anal. Chim. Acta, 2013, 764: 59.
[39] Li T, Fan Q, Liu T, Zhu X L, Zhao J, Li G X. Biosens. Bioelectron., 2010, 25: 2686.
[40] Zhu X L, Feng C, Ye Z H, Chen Y Y, Li G X. Sci. Rep., 2014, 4: 4169.
[41] Yi Z, Li X Y, Gao Q, Tang L J, Chu X. Analyst, 2013, 138: 2032.
[42] Li D, Song S P, Fan C H. Acc. Chem. Res., 2010, 43: 631.
[43] Lai R Y, Plaxco K W, Heeger A J. Anal. Chem., 2007, 79: 229.
[44] Thomas J M, Chakraborty B, Sen D, Yu H Z. J. Am. Chem. Soc., 2012, 134: 13823.
[45] Liu Y, Zhou Q, Revzin A. Analyst, 2013, 138: 4321.
[46] Ma F, Ho C, Cheng A K H, Yu H Z. Electrochim. Acta, 2013, 110: 139.
[47] Liu Y, Tuleouva N, Ramanculov E, Revzin A. Anal. Chem., 2010, 82: 8131.
[48] Chen Y, Pui T S, Kongsuphol P, Tang K C, Arya S K. Biosens. Bioelectron., 2014, 53: 257.
[49] Cao Y, Chen D H, Chen W W, Yu J C, Chen Z, Li G X. Anal. Chim. Acta, 2014, 812: 45.
[50] Zhao J, He X L, Bo B, Liu X J, Yin Y M, Li G X. Biosens. Bioelectron., 2012, 34: 249.
[51] Cheng W, Ding S J, Li Q, Yu T X, Yin Y B, Ju H X, Ren G S. Biosens. Bioelectron., 2012, 36: 12.
[52] Fan Q, Zhao J, Li H, Zhu L, Li G X. Biosens. Bioelectron., 2012, 33: 211.
[53] Lu J, Paulsen J T, Jin D Y. Anal. Chem., 2013, 85: 8240.
[54] Miao P, Ning L M, Li X X, Shu Y Q, Li G X. Biosens. Bioelectron., 2011, 27: 178.
[55] Zhao J, Hu S S, Zhong W D, Wu J G, Shen Z M, Chen Z, Li G X. ACS Appl. Mater. Interfaces, 2014, 6: 7070.
[56] Hu R, Wen W, Wang Q L, Xiong H Y, Zhang X H, Gu H S, Wang S F. Biosens. Bioelectron., 2014, 53: 384.
[57] Miodek A, Castillo G, Hianik T, Korri-Youssoufi H. Anal. Chem., 2013, 85: 7704.
[58] Lu C H, Yang H H, Zhu C L, Chen X, Chen G N. Angew. Chem. Int. Ed., 2009, 48: 4785.
[59] Zhao J, Chen G F, Zhu L, Li G X. Electrochem. Commun., 2011, 13: 31.
[60] Bai L J, Yuan R, Chai Y Q, Zhuo Y, Yuan Y L, Wang Y. Biomaterials., 2012, 33: 1090.
[61] Song W, Li H, Liang H, Qiang W B, Xu D K. Anal. Chem., 2014, 86: 2775.
[62] Mascini M, Palchetti I, Tombelli S. Angew. Chem. Int. Ed., 2012, 51: 1316.
[63] Pavan S, Berti F. Anal. Bioanal. Chem., 2012, 402: 3055.
[64] Feng L Y, Wu L, Wang J S, Ren J S, Miyoshi D, Sugimoto N, Qu X G. Adv. Mater., 2012, 24: 125.
[65] Wang X, Piro B, Reisberg S, Anquetin G, de Rocquigny H, Jiang P, Wang Q, Wu W, Pham M C, Dong C Z. Biosens. Bioelectron., 2014, 61: 57.
[66] Kafi M A, Kim T H, An J H, Choi J W. Anal. Chem., 2011, 83: 2104.
[67] Li H, Xie H N, Cao Y, Ding X R, Yin Y M, Li G X. Anal. Chem., 2013, 85: 1047.
[68] Li H, Xie H N, Huang Y, Bo B, Zhu X L, Shu Y Q, Li G X. Chem. Commun., 2013, 49: 9848.
[69] Li H, Xie H N, Yang N N, Huang Y, Sun L Z, Li G X. Chem. Commun., 2013, 49: 5387.
[70] Wang X Y, Li H, Li X X, Chen Y Y, Yin Y M, Li G X. Electrochem. Commun., 2014, 39: 12.
[71] Xie H N, Li H, Huang Y, Wang X Y, Yin Y M, Li G X. ACS Appl. Mater. Interfaces, 2014, 6: 459.
[72] Huang Y, Li H, Gao T, Liu X J, Li G X. Analyst, 2014, 139: 3744.
[73] Cash K J, Ricci F, Plaxco K W. J. Am. Chem. Soc., 2009, 131: 6955.
[74] Fei Y H, Liu D, Wu Z S, Shen G L, Yu R Q. Bioconjug. Chem., 2011, 22: 2369.
[75] Vallée-Bélisle A, Ricci F, Uzawa T, Xia F, Plaxco K W. J. Am. Chem. Soc., 2012, 134: 15197.
[76] Wu Z, Zhen Z, Jiang J H, Shen G L, Yu R Q. J. Am. Chem. Soc., 2009, 131: 12325.
[77] Cao Y, Zhu S, Yu J C, Zhu X J, Yin Y M, Li G X. Anal. Chem., 2012, 84: 4314.
[78] Wang G F, He X P, Wang L, Zhang X J. Biosens. Bioelectron., 2013, 42: 337.
[79] Wang Q, Jiang B Y, Xu J, Xie J Q, Xiang Y, Yuan R, Chai Y Q. Biosens. Bioelectron., 2013, 43: 19.
[80] Zhao J, Zhu L, Guo C, Gao T, Zhu X L, Li G X. Biosens. Bioelectron., 2013, 49: 329.
[81] Gorodetsky A A, Ebrahim A, Barton J K. J. Am. Chem. Soc., 2008, 130: 2924.
[82] Pan Q, Zhang R Y, Bai Y F, He N Y, Lu Z H. Anal. Biochem., 2008, 375: 179.
[83] Shen M, Yang M, Li H, Liang Z Q, Li G X. Electrochim. Acta, 2012, 60: 309.
[84] Zhu S, Cao Y, Xu Y Y, Yin Y M, Li G X. Int. J. Mol. Sci., 2013, 14: 10298.
[85] Ye Z H, Zhang B, Yang Y C, Wang Z X, Zhu X L, Li G X. Microchim. Acta, 2014, 181: 139.
[86] Yin T T, Li H, Yang N N, Gao T, Sun L Z, Li G X. Biosens. Bioelectron., 2014, 56: 1.
[87] Macus R A, Sutin N. Biochim. Biophys. Acta, 1985, 811: 265.
[88] Li G, Miao P. Electrochemical Analysis of Proteins and Cells. Berlin: Springer, 2012.

PDF (1091KB)

3253

访问

0

被引

详细

导航
相关文章

/

〈 〉