可充电锂离子电池对于电子产品特别是手持设备的发展至关重要,其关键作用同样体现在飞速发展的电动汽车领域。此外,对电力系统的调配(削峰填谷)和新能源发电的并网也是很好的选择。但是传统锂离子电池较低的能量密度常被人诟病。传统石墨负极材料的替代物(如金属氧化物、钛基、锡基、硅基、合金等材料)能有效提高锂离子电池的容量和倍率性能,但目前缺乏充分的全电池实验数据予以证实,也鲜有新型负极材料成功用于商业化的锂离子全电池。由此可见,新型负极材料在锂离子全电池中的研究现状及其商业化应用前景等问题亟需面对和斟酌,也应受到锂离子电池研究者的广泛关注。因此,本文从负极材料首圈容量可逆/不可逆的特点着手,对基于非锂金属负极(如石墨、钛酸锂、二氧化钛、氧化锗、氧化铁、锡基、硅基等)的锂离子全电池的最新研究进行了论述。
[1] Scrosati B, Abraham K, van Schalkwijk W A, Hassoun J. Lithium Batteries:Advanced Technologies and Applications. John Wiley & Sons, 2013, 58.
[2] Tarascon J M, Armand M. Nature, 2001, 414:359.
[3] Dunn B, Kamath H, Tarascon J M. Science, 2011, 334:928.
[4] Winter M, Brodd R J. Chem. Rev., 2004, 104:4245.
[5] Armand M, Tarascon J M. Nature, 2008, 451:652.
[6] Ding F, Xu W, Choi D, Wang W, Li X, Engelhard M H, Chen X, Yang Z, Zhang J G. J. Mater. Chem., 2012, 22:12745.
[7] 张临超(Zhang L C), 陈春华(Chen C H). 化学进展(Progress in Chemistry), 2011, 23(2/3):276.
[8] Ren G, Ma G, Cong N. Renew. Sustain. Energy Rev., 2015, 41:225.
[9] Son B, Ryou M H, Choi J, Kim S H, Ko J M, Lee Y M. J. Power Sources, 2013, 243:641.
[10] Loeffler N, von Zamory J, Laszczynski N, Doberdo I, Kim G T, Passerini S. J. Power Sources, 2014, 248:915.
[11] Chong J, Xun S, Zheng H, Song X, Liu G, Ridgway P, Wang J Q, Battaglia V S. J. Power Sources, 2011, 196:7707.
[12] 刘欣(Liu X), 赵海雷(Zhao H L), 解晶莹(Xie J Y), 汤卫平(Tang W P), 潘延林(Pan Y L), 吕鹏鹏(Lv P P). 化学进展(Progress in Chemistry), 2013, 25(8):1402.
[13] Pei L, Wang T, Lu R, Zhu C. J. Power Sources, 2014, 253:412.
[14] Reimers J N, Shoesmith M, Lin Y S, Valøen L O. J. Electrochem. Soc., 2013, 160:A1870.
[15] 张玲玲(Zhang L L), 马玉林(Ma Y L), 杜春雨(Du C Y), 尹鸽平(Yin G P). 化学进展(Progress in Chemistry), 2014, 26(4):553.
[16] 尹成果(Yin C G),马玉林(Ma Y L),程新群(Chen X Q),尹鸽平(Yin G P). 化学进展(Progress in Chemistry), 2013, 25(1):55.
[17] Petibon R, Sinha N N, Burns J C, Aiken C P, Ye H, van Elzen C M, Jain G, Trussler S, Dahn J R. J. Power Sources, 2014, 251:187.
[18] Smith A J, Sinha N N, Dahn J R. J. Electrochem. Soc., 2013, 160:A235.
[19] Arbizzani C, de Giorgio F, Porcarelli L, Mastragostino M, Khomenko V, Barsukov V, Bresser D, Passerini S. J. Power Sources, 2013, 238:17.
[20] Ciosek H K, Lundgren H, Wilken S, Zavalis T G, Behm M, Edström K, Jacobsson P, Johansson P, Lindbergh G. J. Power Sources, 2014, 256:430.
[21] Yong T, Wang J, Mai Y, Zhao X, Luo H, Zhang L. J. Power Sources, 2014, 254:29.
[22] 秦雪英(Qin X Y), 汪靖伦(Wang J L), 张灵志(Zhang L Z). 化学进展(Progress in Chemistry), 2012, 24(5):811.
[23] Zhan C, Lu J, Jeremy Kropf A, Wu T, Jansen A N, Sun Y K, Qiu X, Amine K. Nat. Commun., 2013, 4:2437.
[24] Krueger S, Kloepsch R, Li J, Nowak S, Passerini S, Winter M. J. Electrochem. Soc., 2013, 160:A542.
[25] Yang H, Prakash J. J. Electrochem. Soc., 2004, 151:A1222.
[26] Lee B R, Noh H J, Myung S T, Amine K, Sun Y K. J. Electrochem. Soc., 2011, 158:A180.
[27] Zaghib K, Simoneau M, Armand M, Gauthier M. J. Power Sources, 1999, 81:300.
[28] 杨立(Yang L), 陈继章(Chen J Z), 唐宇峰(Tang Y F), 房少华(Fang S H). 化学进展(Progress in Chemistry), 2011, 23(2/3):311.
[29] Jung H G, Jang M W, Hassoun J, Sun Y K, Scrosati B. Nat. Commun., 2011, 2:516.
[30] Wu H, Belharouak I, Deng H, Abouimrane A, Sun Y K, Amine K. J. Electrochem. Soc., 2009, 156:A1047.
[31] Li S, Chen C, Xia X, Dahn J. J. Electrochem. Soc., 2013, 160:A1524.
[32] Xi L J, Wang H K, Yang S L, Ma R G, Lu Z G, Cao C W, Leung K L, Deng J Q, Rogach A L, Chung C Y. J. Power Sources, 2013, 242:222.
[33] Mahmoud A, Amarilla J M, Lasri K, Saadoune I. Electrochim. Acta, 2013, 93:163.
[34] Takami N, Inagaki H, Tatebayashi Y, Saruwatari H, Honda K, Egusa S. J. Power Sources, 2013, 244:469.
[35] Jaiswal A, Horne C, Chang O, Zhang W, Kong W, Wang E, Chern T, Doeff M. J. Electrochem. Soc., 2009, 156:A1041.
[36] Martha S K, Haik O, Borgel V, Zinigrad E, Exnar I, Drezen T, Miners J H, Aurbach D. J. Electrochem. Soc., 2011, 158:A790.
[37] Cheah Y L, Aravindan V, Madhavi S. ACS Appl. Mater. Interfaces, 2013, 5:3475.
[38] Mao W F, Zhang N N, Tang Z Y, Feng Y Q, Ma C X. J. Alloy Compd., 2014, 588:25.
[39] 王倩(Wang Q), 张竞择(Zhang J Z), 娄豫皖(Lou Y W), 夏保佳(Xia B J). 化学进展(Progress in Chemistry), 2014, 26(11):1772.
[40] 徐淑银(Xu S Y), 刘燕燕(Liu Y Y), 高飞(Gao F), 杨凯(Yang K), 王绥军(Wang S J), 胡勇胜(Hu Y S). 硅酸盐学报(Journal of the Chinese Ceramic Society), 2015, 43(5):657.
[41] He Y B, Li B, Liu M, Zhang C, Lv W, Yang C, Li J, Du H, Zhang B, Yang Q H, Kim J K, Kang F. Sci. Rep., 2012, 2:1.
[42] 张双虎(Zhang S H), 迟彩霞(Chi C X), 张盛武(Zhang S W). 电源技术(Chinese Journal of Power Sources), 2015, 39(7):1543.
[43] Weng Z, Guo H, Liu X, Wu S, Yeung K, Chu P K. RSC Adv., 2013, 3:24758.
[44] Zhu G N, Wang Y G, Xia Y Y. Energy Environ. Sci., 2012, 5:6652.
[45] Cheng J, Wang B, Xin H L, Kim C, Nie F, Li X, Yang G, Huang H. J. Mater. Chem. A, 2014, 2:2701.
[46] Cao F F, Wu X L, Xin S, Guo Y G, Wan L J. J. Phys. Chem. C, 2010, 114:10308.
[47] Aravindan V, Shubha N, Cheah Y L, Prasanth R, Chuiling W, Prabhakar R R, Madhavi S. J. Mater. Chem. A, 2013, 1:308.
[48] Moretti A, Kim G T, Bresser D, Renger K, Paillard E, Marassi R, Winter M, Passerini S. J. Power Sources, 2013, 221:419.
[49] Ming H, Ming J, Oh S, Lee E, Huang H, Zhou Q, Zheng J, Sun Y. J. Mater. Chem. A, 2014:2, 18938.
[50] Reddy M, Subba R G, Chowdari B. Chem. Rev., 2013, 113:5364.
[51] 张晶晶(Zhang J J),余爱水(Yu A S). 科学通报(英文版)(Chinese Science Bulletin), 2015, 60(9):823.
[52] Xiao J, Choi D, Cosimbescu L, Koech P, Liu J, Lemmon J P. Chem. Mater., 2010, 22:4522.
[53] 陈汝文(Chen R W), 涂新满(Tu X M), 陈德志(Chen D Z). 化学进展(Progress in Chemistry), 2015, 27(4):416.
[54] Goriparti S, Miele E, de Angelis F, di Fabrizio E, Zaccaria R P, Capiglia C. J. Power Sources, 2014, 257:421.
[55] Lv D, Gordin M L, Yi R, Xu T, Song J, Jiang Y B, Choi D, Wang D. Adv. Funct. Mater., 2014, 24:1059.
[56] Yuan F W, Tuan H Y. Chem. Mater., 2014, 26:2172.
[57] Hariharan S, Ramar V, Joshi S P, Balaya P. RSC Adv., 2013, 3:6386.
[58] Wang Y, Wang Y, Jia D, Peng Z, Xia Y, Zheng G. Nano Lett., 2014, 14:1080.
[59] Ming J, Kwak W J, Youn S J, Ming H, Hassoun J, Sun Y K. Energy Technol., 2014, 2:778.
[60] Verrelli R, Hassoun J, Farkas A, Jacob T, Scrosati B. J. Mater. Chem. A, 2013, 1:15329.
[61] Hwang H, Kim H, Cho J P. Nano Lett., 2011, 11:4826.
[62] Ming H, Ming J, Tian S, Zhou Q, Huang H, Sun Y, Zheng J, Oh S M. ACS Appl. Mater. Interfaces, 2014, 6:15499.
[63] Ming H, Ming J, Kwak W, Yang W, Zhou Q, Zheng J, Sun Y K. Electrochim. Acta, 2015, 169:291.
[64] Liang C, Gao M, Pan H, Liu Y, Yan M. J. Alloy Compd., 2013, 575:246.
[65] Kim H, Lee J T, Lee D C, Oschatz M, Cho W I, Kaskel S, Yushin G. Electrochem. Commun., 2013, 36:38.
[66] 褚道葆(Chu D B), 李建(Li J), 袁希梅(Yuan X M), 李自龙(Li Z L), 魏旭(Wei X), 万勇(Wan Y). 化学进展(Progress in Chemistry), 2012, 24(8):1467.
[67] Kataoka R, Mukai T, Yoshizawa A, Sakai T. J. Electrochem. Soc., 2013, 160:A1684.
[68] Liu B, Abouimrane A, Ren Y, Neuefeind J, Fang Z Z, Amine K. J. Electrochem. Soc., 2013, 160:A882.
[69] Brutti S, Hassoun J, Scrosati B, Lin C Y, Wu H, Hsieh H W. J. Power Sources, 2012, 217:72.
[70] Xia Y, Sakai T, Fujieda T, Wada M, Yoshinaga H. Electrochem. Solid-State Lett., 2001, 4:A9.
[71] 孟浩文(Meng H W), 马大千(Ma D Q), 俞晓辉(Yu X H), 杨红艳(Yang H Y), 孙艳丽(Sun Y L), 许鑫华(Xu X H). 化学进展(Progress in Chemistry), 2015, 27(8):1110.
[72] Wu H, Cui Y. Nano Today, 2012, 7(5):414.
[73] 牛津(Niu J), 张苏(Zhang S), 牛越(Niu Y), 宋怀河(Song H H), 陈晓红(Chen X H), 周继升(Zhou J X). 化学进展(Progress in Chemistry), 2015, 27(9):1275.
[74] Beaulieu L, Eberman K, Turner R, Krause L, Dahn J. Electrochem. Solid-State Lett., 2001, 4:A137.
[75] Park C M, Kim J H, Kim H, Sohn H J. Chem. Soc. Rev., 2010, 39:3115.
[76] Eom K, Joshi T, Bordes A, Do I, Fuller T F. J. Power Sources, 2014, 249:118.
[77] Markevich E, Fridman K, Sharabi R, Elazari R, Salitra G, Gottlieb H, Gershinsky G, Garsuch A, Semrau G, Schmidt M. J. Electrochem. Soc., 2013, 160:A1824.
[78] Yin J, Wada M, Yamamoto K, Kitano Y, Tanase S, Sakai T. J. Electrochem. Soc., 2006, 153:A472.
[79] Fridman K, Sharabi R, Markevich E, Elazari R, Salitra G, Gershinsky G, Aurbach D, Lampert J, Schulz-Dobrick M. ECS Electrochem. Lett., 2013, 2:A84.
[80] Chae C, Noh H J, Lee J K, Scrosati B, Sun Y K. Adv. Funct. Mater., 2014, 24:3036.
[81] Ming H, Zhou Q, Zheng J W. The 8th Asian Conference on Electrochemical Power Sources (ACEPS-8), 2015, Kunming, China.
[82] Kim C, Ko M, Yoo S, Chae S, Choi S, Lee E H, Ko S, Lee S Y, Cho J P, Park S. Nanoscale, 2014, 6:10604.
[83] Son I H, Park J H, Kwon S, Park S, Rümmeli M H, Bachmatiuk A, Song H J, Ku J, Choi J W, Choi J, Doo S G, Chang H. Nat. Commun., 2015, 6:1.
[84] 刘欣(Liu X), 赵海雷(Zhao H L), 解晶莹(Xie J Y), 吕鹏鹏(Lv P P), 王可(Wang K), 崔佳佳(Cui J J). 化学进展(Progress in Chemistry), 2015, 27(4):336.