近红外激发/可见或近红外发射的上转换荧光纳米材料在近十年得到了迅速的发展,其在生物领域如生物检测、荧光成像、光动力治疗和药物运输等方面有着广泛的应用。目前利用油酸、油胺等作为表面活性剂,采用高温热分解法、高温共沉淀法、溶剂热法等都能合成粒径均一、发光较强、在环己烷等非极性溶剂中分散性很好的上转换荧光纳米颗粒,但此类方法合成的纳米粒子表面包覆了一层憎水的油酸或油胺分子,需要进行表面修饰,使其在水相分散后才能进行后续的生物应用。现阶段憎水相转亲水相的修饰方法主要有配体交换、配体氧化、两亲配体包覆、二氧化硅包覆等,本文将对这些表面修饰的方法逐一进行介绍并对比其优缺点。
[1] Han S Y, Deng R R, Xie X J, Liu X G. Angew. Chem. Int. Ed., 2014, 53: 11702.
[2] Francüois A. Chem. Rev., 2004, 104: 139.
[3] Gai S L, Li C X, Yang P P, Lin J. Chem. Rev., 2014, 114: 2343.
[4] Wang J, Wang F, Wang C, Liu Z, Liu X G. Angew. Chem. Int. Ed., 2011, 50, 10369.
[5] Zhou J, Liu Z, Li F Y. Chem. Soc. Rev, 2012, 41(3): 1323.
[6] Gnach A, Bednarkiewicz A. Nano Today., 2012, 7(6): 532.
[7] Zhang F, Li J, Shan J, Xu L, Zhao D. Chem. Eur J., 2009, 15: 11010.
[8] Wang Y H, Shen P, Li C Y, Wang Y Y, Liu Z H. Anal. Chem., 2012, 84: 1466.
[9] Zhang Y W, Si R, You L P, Yan C H. J. Am. Chem. Soc., 2005, 127: 3260.
[10] Mai H X, Zhang Y W, Sun L D, Yan C H. J. Phys. Chem. C, 2007, 111: 13725.
[11] Wang F, Deng R R, Liu X G. Nature Protocols, 2007, 9: 1634.
[12] Wen H L, Zhu H, Chen X, Hung T F, Wang B L, Zhu G Y, Yu S F, Wang F. Angew. Chem. Int. Ed., 2013, 125: 1.
[13] Noah J J J, Andreas K, Dong C H, Frank C J M V. J. Am. Chem. Soc., 2012, 134: 11068.
[14] Verena M, Stefan W, Thomas H, Otto S W. Acc. Chem. Res., 2014, 47: 3481.
[15] Andreas S, Hans H G. Chem. Soc. Rev., 2014, 15: 1526.
[16] Wang C, Cheng L, Liu Y, Wang X, Ma X, Deng Z, Li Y, Liu Z. Adv. Funct. Mater., 2013, 23: 3077.
[17] Xiong L Q, Chen Z G, Tian Q W, Cao T Y, Xu C J, Li F Y. Anal. Chem., 2009, 81: 8687.
[18] Chen Z G, Chen H L, Hu H, Yu M X, Li F Y, Zhang Q, Zhou Z G, Yi T, Huang C H. J. Am. Chem. Soc., 2008, 130: 3023.
[19] Zhou H P, Xu C H, Sun W, Yan C H. Adv. Funct. Mater., 2009, 19(24), 3892.
[20] Shen J, Sun L D, Zhang Y W, Yan C H. Chem. Commun., 2010, 46(31): 5731.
[21] Yuan Y X, Wu S F, Shu F, Liu Z H. Chem. Commun., 2014, 50: 1095.
[22] Zhou J, Yu M X, Sun Y, Zhang X Z, Zhu X J, Wu Z H, Wu D M, Li F Y. Biomaterials, 2011, 32: 1148.
[23] Wu S W, Han G, Milliron D J, Aloni S, Talapin D V, Coheh B E, Schuck P J. Proc. Natl. Acad. Sci. U. S. A., 2009, 106: 10917.
[24] Marcin N, Rajiv K, Tymish Y O, Earl J B, Paras N P. Nano Lett., 2008, 8: 3834.
[25] Chen Q T, Wang X, Chen F H, Zhang Q B, Dong B, Yang H, Liu G X, Zhu Y M. J. Mater. Chem., 2011, 21: 7661.
[26] Dong B, Xu S, Sun J, Bi S, Li D, Bai X, Wang Y, Wang L P, Song H W. J. Mater. Chem., 2011, 21: 6193.
[27] Tu D T, Liu L Q, Ju Q, Liu Y S, Zhu H M, Li R F, Chen X Y. Angew. Chem. Int. Ed., 2011, 50: 6306.
[28] Liu Y S, Zhou S Y, Tu D T, Chen Z, Huang M D, Zhu H M, Ma E, Chen X Y. J. Am. Chem. Soc., 2012, 134: 15083.
[29] Zhang T R, Ge J P, Hu Y X, Yin Y D. Nano Lett., 2007, 7: 3203.
[30] Liu K, Liu X M, Zeng Q H, Zhang Y L, Tu L P, Liu T, Kong X G, Wang Y H, Cao F, Saskia A G L, Maurice C G A, Zhang H. ACS Nano, 2012, 6: 4054.
[31] Liu C H, Wang H, Li X, Chen D P. J. Mater. Chem., 2009, 19: 3546.
[32] Boyer J C, Manseau M P, Murray J I, van Veggel F C J M. Langmuir, 2010, 26: 1157.
[33] Yi G S, Chou G M. Adv. Funct. Mater., 2006, 16: 2324.
[34] Nicoleta B, Fiorenzo V, René R, John A C. J. Mater. Chem., 2010, 20: 7543.
[35] Dong A G, Ye X C, Chen J, Kang Y J, Gordon T, Kikkawa J M, Murray C B. J. Am. Chem. Soc., 2011, 133: 998.
[36] Shen J, Chen G Y, Anne M V, Fan W, Osman S B, Chang C C, Han G. Adv. Optical. Mater., 2013, 1: 644.
[37] Liu R, Tu D T, Liu Y S, Zhu H M, Li R F, Zheng W, Ma E, Chen X Y. Nanoscale, 2012, 4: 4485.
[38] Esipova T V, Ye X C, Collins J E, Sakad?i? S, Mandeville E T, Murray C B, Vinogradov S A.Proc.Natl. Acad. Sci. U. S. A., 2012, 109: 20826.
[39] Stefan W, Martin K, Christian W, Josef H, Carolina C C, Verena M, Otto S. W, Wolfgang J. P, Ute R G, Thomas H Nanoscale, 2015, 7: 1403.
[40] Yao C, Wang P Y, Zhou L, Wang R, Li X M, Zhao D Y, Zhang F. Anal. Chem., 2014, 86, 9749.
[41] Li L L, Zhang R B, Yin L L, Zheng K Z, Qin W P, Selvin P R, Lu Y. Angew. Chem. Int. Ed., 2012, 51(25): 6121.
[42] Liang S, Zhang X, Wu Z N, Liu Y, Zhang H, Sun H Z, Sun H C, Yang B. CrystEngComm, 2012, 14(10): 3484.
[43] Cui S S, Chen H Y, Zhu H Y, Tian J M, Chi X M, Qian Z Y, Samuel A, Gu Y Q. J. Mater. Chem., 2012, 22: 4861.
[44] Chen B T, Dong B, Wang J, Zhang S, Xu L, Yu W, Song H W. Nanoscale, 2013, 5: 8541.
[45] Yi G S, Chow G M. Chem. Mater., 2007, 19: 341.
[46] Liu Y, Chen M, Cao T Y, Sun Y, Li C Y, Liu Q, Yang T S, Yao L M, Feng W, Li F Y. J. Am. Chem. Soc., 2013, 135: 9869.
[47] Wang C, Tao H, Cheng L, Liu Z. Biomaterials., 2011, 32: 6145.
[48] Liang C, Kai Y, Mingwang S, Shuit T L, Zhuang L. J. Phys. Chem. C, 2011, 115: 2686.
[49] Li X H, Wu Y, Liu Y, Zou X M, Yao L M, Li F Y, Feng W. Nanoscale, 2014, 6: 1020.
[50] Jiang G, Pichaandi J, Johnson N J J, Burke R D, van Veggel F C J M. Langmuir, 2012, 28: 3239.
[51] Vinegoni C, Razansky D, Hilderbrand S A, Shao F, Ntziachristos V, Weissleder R. Opt. Lett., 2009, 34(17): 2566.
[52] Shan J N, Stephanie J B, Hu G H, Yao N, Kang Y B, Ju Y G, Robert K P. Adv. Funct. Mater., 2011, 21(13): 2488.
[53] Bogdan N, Vetrone F, Ozin G A, Capobianco J A. Nano Lett., 2011, 11: 835.
[54] Wang Y F, Sun L D, Xiao J W, Feng W, Zhou J C, Shen J, Yan C H. Chem. Eur. J., 2012, 18: 5558.
[55] Li Z, Lv S W, Wang Y L, Chen S Y, Liu Z H. J. Am. Chem. Soc., 2015, 137: 3421.
[56] Li Z, Liang T, Lv S W, Zhuang Q G, Liu Z H. J. Am. Chem. Soc., 2015, 137: 11179.
[57] Wang L Y, Yan R X, Huo Z Y, Wang L, Zeng J H, Bao J, Wang X, Peng Q, Li Y D. Angew. Chem. Int. Ed., 2005, 44: 6054.
[58] Niagara M I, Li Z Q, Ye L, Eugene W S, Ratha M, Paul C L H, Zhang Y. Biomaterials, 2009, 30(28): 5104.
[59] Stöber W, Fink A, Bohn E. J. Colloid Interface Sci., 1968, 26: 62.
[60] Noah J J J, Neralagatta M S, John C B, Frank C J M V. Nanoscale, 2010, 2: 771.
[61] Rantanen T, Jarvenpaa M L, Vuojola J, Arppe R, Kuningas K, Soukka T. Analyst, 2009, 134: 1713.
[62] Masih D, Thomas N. Chem. Commun., 2006, 7: 776.
[63] Wang M, Mi C C, Wang W X, Liu C H, Wu Y F, Xu Z R, Mao C B, Xu S K. ACS Nano, 2009, 3: 1580.
[64] Li Z Q, Zhang Y. Angew. Chem. Int. Ed., 2006, 45: 7732.
[65] Lu H C, Yi G S, Zhao S Y, Chen D P, Guo L H, Cheng J. J.Mater. Chem., 2004, 14: 1336.
[66] Yi G S, Lu H C, Zhao S Y, Ge Y, Yang W J, Chen D P, Guo L H. Nano Lett., 2004, 4: 2191.
[67] Jalil R A, Zhang Y. Biomaterials, 2008, 29: 4122.
[68] Rahul P B, Lisa R H, Tan W H. Langmuir, 2006, 22: 4357.
[69] Yuan F Y, Lee Y H, Muthu K G, Guan Z P, Zhang Y, Xu Q H. Nanoscale, 2012, 4: 5132.
[70] Yang Y M, Shao Q, Deng R R, Wang C, Teng X, Cheng K, Cheng Z, Huang L, Liu Z, Liu X G, Xing B G. Angew. Chem. Int. Ed., 2012, 51: 3125.
[71] Qian H S, Guo H C, Ho P C L, Mahendran R, Zhang Y. Small, 2009, 5: 2285.
[72] Hou Z Y, Li C X, Ma P G, Li G G, Cheng Z Y, Peng C, Yang D M, Yang P P, Lin J. Adv. Funct. Mater., 2011, 21: 2356.
[73] Gai S L, Yang P P, Li C X, Wang W X, Dai Y L, Niu N, Lin J. Adv. Funct. Mater., 2010, 20: 1166.
[74] Xu Z H, Li C X, Ma P A, Hou Z Y, Yang D M, Kang X J, Lin J. Nanoscale, 2011, 3: 661.
[75] Jiang S, Zhang Y. Langmuir, 2010, 26: 6689.
[76] Hu H, Xiong L Q, Zhou J, Li F Y, Cao T Y, Huang C H. Chem. Eur. J., 2009, 15: 3577.
[77] Raphaela B L, Tero S, Otto S W, Hans H G. Nanotechnology, 2012, 23: 485103.
[78] Liu J N, Bu W B, Pan L M, Shi J L. Angew. Chem. Int. Ed., 2013, 52: 4375.
[79] Mader H S, Link M, Achatz D E, Uhlmann K, Li X H, Wolfbeis D S. Chem. Eur. J., 2010, 16: 5416.
[80] Sayed M S, Reham A, Thomas H, Otto S W. Nanopart. Res., 2011, 13: 4603.
[81] Zako T, Nagata H, Terada N. Biochem. Biophys. Res. Commun., 2009, 381(1): 54.
[82] Chen G Y, Qiu H L, Paras N P, Chen X Y. Chem. Rev., 2014, 114 (10): 5161.
[83] Wang Y H, Bao L, Liu Z H, Pang D W. Anal. Chem., 2011, 83: 8130.
[84] Zhang C L, Yuan Y X, Zhang S M, Wang Y H, Liu Z H. Angew. Chem. Int. Ed., 2011, 50: 1.
[85] Cheng Z Y, Li C X, Lin J. Biomaterials, 2013, 34: 1601.
[86] Ju Q, Tu D T, Liu Y S, Li R F, Zhu H M, Chen J C, Chen Z, Huang M D, Chen X Y. J. Am. Chem. Soc., 2012, 134: 1323.
[87] Wang Y H, Wu Z J, Liu Z H. Anal. Chem., 2012, 84: 1466.
[88] Wang M, Chen Z, Zheng W, Zhu H M, Lu S, Ma E, Tu D T, Zhou S Y, Huang M D, Chen X Y. Nanoscale, 2014, 6: 8274.
[89] Hans H G, Reham A, Sayed M S, Otto S W. Adv. Mater., 2011, 23: 1652.
[90] Zheng W, Zhou S Y, Chen Z, Hu P, Liu Y S, Tu D D, Zhu H M, Li R F, Huang S Y, Chen X Y. Angew. Chem. Int. Ed., 2013, 52: 6671.
[91] Wang Y H, Wu Z J, Liu Z H. Anal. Chem., 2013, 85(1): 258.
[92] Cui J W, Yan Y, Wang Y J, Frank C. Adv. Funct. Mater., 2012, 22(22): 4718.
[93] Yang Y M, Liu F, Liu X G. Nanoscale, 2013, 5(1): 231.
[94] Xiao Y, Zeng L Y, Xia T, Wu Z J, Liu Z H. Angew. Chem. Int. Ed., 2015, 54: 5323.
[95] Wang M, Chen Z, Zheng W, Zhu H M, Lu S, Ma E, Tu D T, Zhou S Y, Huang M D, Chen X Y. Nanoscale, 2014, 6: 8274.
[96] Li L L, Wu P W, Hwang K, Lu Y. J. Am. Chem. Soc., 2013, 135: 2411.