碳团簇的结构及其演进
Structures and Progress of Carbon Clusters
碳团簇是一种新型的碳材料,自20世纪80年代被发现以来,就以其独特的结构和优越的性能而在科学界掀起了研究狂潮。碳团簇的范畴非常广泛,小到气相中的单个碳原子,大到富勒烯、碳纳米管、碳纳米锥、石墨烯等都可以看作是碳团簇的存在形式。研究碳团簇的结构及其演进,解开碳团簇形成机理之谜,对开拓新型碳团簇材料的结构和应用都具有重要意义。本文对碳团簇的结构及其演进过程进行了回顾,并概述了目前碳团簇的合成方法、碳团簇结构的表征手段以及碳团簇演进的研究现状。
Carbon clusters, a new type of carbon material, have attracted great attentions in scientific community due to the unique structures and superior performances since its discovery in the 1980s. Carbon clusters have a wide range of categories ranging from single carbon atom in the gas phase to fullerenes, carbon nanotubes, carbon nanocones, graphenes, etc. It is of great significance to study the structures and progress of carbon clusters and solve the mystery of the formation mechanism for exploring new structures and applications of carbon cluster materials. In this paper, we review the structures and progress of carbon clusters and summary the synthesis, characterization and current state of progress of carbon clusters.
碳团簇 / 富勒烯 / 氯化富勒烯 / 合成 / 结构 / X-射线单晶衍射 / 形成机理
carbon clusters / fullerenes / chloride fullerenes / synthesis / structure / X-ray single crystal diffraction / formation mechanism
| [1] |
|
| [2] |
|
| [3] |
|
| [4] |
|
| [5] |
|
| [6] |
|
| [7] |
|
| [8] |
|
| [9] |
|
| [10] |
|
| [11] |
|
| [12] |
|
| [13] |
|
| [14] |
|
| [15] |
|
| [16] |
|
| [17] |
|
| [18] |
|
| [19] |
|
| [20] |
|
| [21] |
|
| [22] |
|
| [23] |
|
| [24] |
|
| [25] |
|
| [26] |
|
| [27] |
|
| [28] |
|
| [29] |
|
| [30] |
|
| [31] |
|
| [32] |
|
| [33] |
|
| [34] |
|
| [35] |
|
| [36] |
|
| [37] |
|
| [38] |
|
| [39] |
|
| [40] |
|
| [41] |
|
| [42] |
|
| [43] |
|
| [44] |
|
| [45] |
|
| [46] |
|
| [47] |
|
| [48] |
|
| [49] |
|
| [50] |
|
| [51] |
|
| [52] |
|
| [53] |
|
| [54] |
|
| [55] |
|
| [56] |
|
| [57] |
|
| [58] |
|
| [59] |
|
| [60] |
|
| [61] |
|
| [62] |
|
| [63] |
|
| [64] |
|
| [65] |
|
| [66] |
|
| [67] |
|
| [68] |
|
| [69] |
|
| [70] |
|
| [71] |
|
| [72] |
|
| [73] |
|
| [74] |
|
| [75] |
|
| [76] |
|
| [77] |
|
| [78] |
|
| [79] |
|
| [80] |
|
| [81] |
|
| [82] |
|
| [83] |
|
| [84] |
|
| [85] |
|
| [86] |
|
| [87] |
|
| [88] |
|
| [89] |
|
| [1] | Shaik S, Danovich D, Wu W, Su P, Rzepa H S, Hiberty P C . Nat. Chem., 2012,4:195. |
| [2] | Rohlfing E A, Cox D M, Kaldor A . J. Chem. Phys., 1984,81:3322. |
| [3] | Kroto H W, Heath J R, O’Brien S C, Curl R F, Smalley R E . Nature, 1985,318:162. |
| [4] | Zhang Q L, O’Brien S C, Heath J R, Liu Y, Curl R F, Kroto H W, Smalley R E . J. Phys. Chem., 1986,90:525. |
| [5] | Meijer G, Bethune D S . J. Chem. Phys., 1990,93:7800. |
| [6] | Hawkins J M, Meyer A, Loren S, Nunlist R . J. Am. Chem. Soc., 1991,113:9394. |
| [7] | Tycko R, Haddon R C, Dabbagh G, Glarum S H, Douglass D C, Mujsce A M . J. Phys. Chem., 1991,95:518. |
| [8] | Yannoni C S, Bernier P P, Bethune D S, Meijer G, Salem J R . J. Am. Chem. Soc., 1991,113:3190. |
| [9] | Ebbesen T W, Tabuchi J Tanigaki K, . Chem. Phys. Lett., 1992,191:336. |
| [10] | Smalley R E . Acc. Chem. Res., 1992,25:98. |
| [11] | Hunter J M, Fye J L, Roskamp E J, Jarrold M F . J. Phys. Chem., 1994,98:1810. |
| [12] | Goroff N S . Acc. Chem. Res., 1996,29:77. |
| [13] | Tan Y Z, Chen R T, Liao Z J, Li J, Zhu F, Lu X, Xie S Y, Li J, Huang R B, Zheng L S . Nat. Commun., 2011,2:420. |
| [14] | Dunk P W, Kaiser N K, Hendrickson C L, Quinn J P, Ewels C P, Nakanishi Y, Sasaki Y, Shinohara H, Marshall A G, Kroto H W . Nat. Commun., 2012,3:855. |
| [15] | Dunk P W, Mulet-Gas M, Nakanishi Y, Kaiser N K, Rodríguez-Fortea A, Shinohara H, Poblet J M, Marshall A G, Kroto H W . Nat. Commun., 2014,5:5844. |
| [16] | Xie S Y, Huang R B, Ding J, Yu L J, Wang Y H, Zheng L S . J. Phys. Chem.A, 2000,104:7161. |
| [17] | Kr?tschmer W, Lamb L D, Fostiropoulos K, Huffman D R . Nature, 1990,347:354. |
| [18] | Haufler R E, Conceicao J, Chibante L P F, Chai Y, Byrne N E, Flanagan S, Haley M M, O’Brien S C, Pan C, Xiao Z, Billups W E, Cinfolini M A, Hauge R H, Margrave J L, Wilson L J, Curl R F, Smalley R E . J. SPhys. Chem., 1990,94:8634. |
| [19] | Xie S Y, Huang R B, Chen L H, Huang W J, Zheng L S . Chem. Commun., 1998: 2045. |
| [20] | Xie S Y, Huang R B, Deng S L, Yu L J, Zheng L S . J. Phys. Chem.B, 2001,105:1734. |
| [21] | Xie S Y, Huang R B, Yu L J, Ding J, Zheng L S . Appl. Phys. Lett., 1999,75:2764. |
| [22] | Xie S Y, Deng S L, Huang R B, Yu L J, Zheng L S . Chem. Phys. Lett., 2001,343:458. |
| [23] | Howard J B, McKinnon J T, Makarovsky Y, Lafleur A L, Johnson M E . Nature, 1991,352:139. |
| [24] | Gao Z Y, Jiang W S, Sun D, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . Combust.Flame, 2010,157:966. |
| [25] | Weng Q H, He Q, Liu T, Huang H Y, Chen J H, Gao Z Y, Xie S Y, Lu X, Huang R B, Zheng L S . J. Am. Chem. Soc., 2010,132:15093. |
| [26] | Weng Q H, He Q, Sun D, Huang H Y, Xie S Y, Lu X, Huang R B, Zheng L S . J. Phys. Chem.C, 2011,115:11016. |
| [27] | Von Helden G, Gotts N G, Bowers M T . Nature, 1993,363:60. |
| [28] | Yang S H, Pettiette C L, Conceicao J, Cheshnovsky O, Smalley R E . Chem. Phys. Lett., 1987,139:233. |
| [29] | Xie S Y, Gao F, Lu X, Huang R B, Wang C R, Zhang X, Liu M L, Deng S L, Zheng L S . Science, 2004,304:699. |
| [30] | Wang C R, Kai T, Tomiyama T, Yoshida T, Kobayashi Y, Nishibori E, Takata M, Sakata M, Shinohara H . Nature, 2000,408:426. |
| [31] | Yamada M, Kurihara H, Suzuki M, Guo J D, Waelchli M, Olmstead M M, Balch A L, Nagase S, Maeda Y, Hasegawa T, Lu X, Akasaka T . J. Am. Chem. Soc., 2014,136:7611. |
| [32] | Olmstead M M, Costa D A, Maitra K, Noll B C, Phillips S L, van Calcar P M, Balch A L . J. Am. Chem. Soc., 1999,121:7090. |
| [33] | Liu Y M, Xia D, Li B W, Zhang Q Y, Sakurai T, Tan Y Z, Seki S, Xie S S, |
| [34] | Wu X Z, Yao Y R, Chen M M, Tian H R, Xiao J, Xu Y Y, Lin M S, Abella L, Tian C B, Gao C L, Zhang Q, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . J. Am. Chem. Soc., 2016,138:9629. |
| [35] | Paquette L A . Proc. Natl. Acad. Sci. U. S.A., 1982,79:4495. |
| [36] | Ternansky R J, Balogh D W, Paquette L A . J. Am. Chem. Soc., 1982,104:4503. |
| [37] | Gao Z Y, Jiang W S, Sun D, Xie Y, Chen Z L, Yu L J, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . Talanta, 2010,81:48. |
| [38] | Kroto H W . Nature, 1987,329:529. |
| [39] | Stevenson S, Fowler P W, Heine T, Duchamp J C, Rice G, Glass T, Harich K, Hajdu E, Bible R, Dorn H C . Nature, 2000,408:427. |
| [40] | Tan Y Z, Li J, Zhu F, Han X, Jiang W S, Huang R B, Zheng Z, Qian Z Z, Chen R T, Liao Z J, Xie S Y, Lu X, Zheng L S . Nat. Chem., 2010,2:269. |
| [41] | Tan Y Z, Han X, Wu X, Meng Y Y, Zhu F, Qian Z Z, Liao Z J, Chen M H, Lu X, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . J. Am. Chem. Soc., 2008,130:15240. |
| [42] | Zhou T, Tan Y Z, Shan G J, Zou X M, Gao C L, Li X, Li K, Deng L L, Huang R B, Zheng L S, Xie S Y . Chem.-Eur. J., 2011,17:8529. |
| [43] | Tan Y Z, Liao Z J, Qian Z Z, Chen R T, Wu X, Liang H, Han X, Zhu F, Zhou S J, Zheng Z, Lu X, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . Nat. Mater., 2008,7:790. |
| [44] | Han X, Zhou S J, Tan Y Z, Wu X, Gao F, Liao Z J, Huang R B, Feng Y Q, Lu X, Xie S Y, Zheng L S . Angew. Chem. Int. Ed., 2008,47:5340. |
| [45] | Gao C L, Li X, Tan Y Z, Wu X Z, Zhang Q, Xie S Y, Huang R B . Angew. Chem. Int. Ed., 2014,53:7853. |
| [46] | Tan Y Z, Li J, Du M Y, Lin S C, Xie S Y, Lu X, Huang R B, Zheng L S . Chem. Sci., 2013,4:2967. |
| [47] | Tan Y Z, Zhou T, Bao J, Shan G J, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . J. Am. Chem. Soc., 2010,132:17102. |
| [48] | Gao C L, Abella L, Tan Y Z, Wu X Z, Rodríguez-Fortea A, Poblet J M, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . Inorg. Chem., 2016,55:6861. |
| [49] | Tan Y Z, Li J, Zhou T, Feng Y Q, Lin S C, Lu X, Zhan Z P, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . J. Am. Chem. Soc., 2010,132:12648. |
| [50] | Piskoti C, Yarger J, Zettl A . Nature, 1998,393:771. |
| [51] | Tan Y Z, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . Nat. Chem., 2009,1:450. |
| [52] | Haddon R C . Acc. Chem. Res., 1988,21:243. |
| [53] | Stone A J, Wales D J . Chem. Phys. Lett., 1986,128:501. |
| [54] | Gao C L, Abella L, Tian H R, Zhang X, Zhong Y Y, Tan Y Z, Wu X Z, Rodríguez-Fortea A, Poblet J M, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . Carbon, 2018,129:286. |
| [55] | Wang C R, Sugai T, Kai T, Tomiyama T, Shinohara H . Chem.Commun, 2000,557. |
| [56] | Hennrich F H, Michel R H, Fischer A, Richard-Schneider S, Gilb S, Kappes M M, Fuchs D, Bürk M, Kobayashi K, Nagase S . Angew. Chem. Int. Ed. Engl., 1996,35:1732. |
| [57] | Simeonov K S, Amsharov K Y, Jansen M . Chem.-Eur.J., 2009,15:1812. |
| [58] | Shustova N B, Kuvychko I V, Bolskar R D, Seppelt K, Strauss S H, Popov A A, Boltalina O V . J. Am. Chem. Soc., 2006,128:15793. |
| [59] | Kikuchi K, Nakahara N, Wakabayashi T, Suzuki S, Shiromaru H, Miyake Y, Saito K, Ikemoto I, Kainosho M, Achiba Y . Nature, 1992,357:142. |
| [60] | Ziegler K, Amsharov K Y, Halasz I, Jansen M . Z. Anorg. Allg. Chem., 2011,637:1463. |
| [61] | Tamm N B, Sidorov L N, Kemnitz E, Troyanov S I . Chem.-Eur.J., 2009,15:10486. |
| [62] | Yang S, Chen C, Wei T, Tamm N B, Kemnitz E, Troyanov S I . Chem.-Eur.J., 2012,18:2217. |
| [63] | Epple L, Amsharov K, Simeonov K, Dix I, Jansen M . Chem.Commun, 2008,5610. |
| [64] | Dennis T J S, Kai T, Asato K, Tomiyama T, Shinohara H, Yoshida T, Kobayashi Y, Ishiwatari H, Miyake Y, Kikuchi K, Achiba Y . J. Phys. Chem.A, 1999,103:8747. |
| [65] | John S. Dennis T, Shinohara H . Chem.Commun, 1998: 619. |
| [66] | Balch A L, Ginwalla A S, Lee J W, Noll B C, Olmstead M M . J. Am. Chem. Soc., 1994,116:2227. |
| [67] | Miyake Y, Minami T, Kikuchi K, Kainosho M, Achiba Y . Mol. Cryst. Liq.Cryst.A, 2000,340:553. |
| [68] | Wang Z, Yang H, Jiang A, Liu Z, Olmstead M M, Balch A L . Chem. Commun., 2010,46:5262. |
| [69] | Yang S, Wei T, Troyanov S I . Chem.-Eur.J., 2014,20:14198. |
| [70] | Troyanov S I, Tamm N B . Crystallography Reports, 2009,54:598. |
| [71] | Wang S, Yang S, Kemnitz E, Troyanov S I . Chem.-Asian J., 2016,11:77. |
| [72] | Troyanov S I Tamm N B, . Chem. Commun., 2009,6035. |
| [73] | Yang H, Beavers C M, Wang Z, Jiang A, Liu Z, Jin H, Mercado B Q, Olmstead M M, Balch A L . Angew. Chem., 2010,122:898. |
| [74] | Yang S, Wei T, Wang S, Ioffe I N, Kemnitz E, Troyanov S I . Chem.-Asian J., 2014,9:3102. |
| [75] | Tamm N B, Troyanov S I . Chem.-Asian J., 2015,10:1622. |
| [76] | Tamm N B, Troyanov S I . Inorg. Chem., 2015,54:10527. |
| [77] | Tamm N B, Yang S, Wei T, Troyanov S I . Inorg. Chem., 2015,54:2494. |
| [78] | Tamm N B, Sidorov L N, Kemnitz E, Troyanov S I . Angew. Chem., 2009,121:9266. |
| [79] | Yang H, Jin H, Che Y, Hong B, Liu Z, Gharamaleki J A, Olmstead M M, Balch A L . Chem.-Eur.J., 2012,18:2792. |
| [80] | Yang S, Wei T, Kemnitz E, Troyanov S I . Angew. Chem., 2012,124:8364. |
| [81] | Jin F, Yang S, Troyanov S I . Inorg. Chem., 2017,56:4780. |
| [82] | Wang S, Yang S, Kemnitz E, Troyanov S I . Chem. -Eur. J., 2016,22:5138. |
| [83] | Fritz M A, Kemnitz E, Troyanov S I . Chem. Commun., 2014,50:14577. |
| [84] | Wang S, Yang S, Kemnitz E, Troyanov S I . Angew. Chem. Int. Ed., 2016,55:3451. |
| [85] | Yang S, Wang S, Troyanov S I . Chem. -Eur. J., 2014,20:6875. |
| [86] | Yang S, Wei T, Kemnitz E, Troyanov S I . Chem. -Asian J., 2014,9:79. |
| [87] | Wang S, Yang S, Kemnitz E, Troyanov S I . Inorg. Chem., 2016,55:5741. |
| [88] | Iijima S . Nature, 1991,354:56. |
| [89] | Xu Y Y, Tian H R, Li S H, Chen Z C, Yao Y R, Wang S S, Zhang X, Zhu Z Z, Deng S L, Zhang Q Y, Yang S F, Xie S Y, Huang R B, Zheng L S . Nat. Commun., 2019,10:485. |
国家自然科学基金项目资助(21721001)
国家自然科学基金项目资助(51572231)
/
| 〈 |
|
〉 |