碳点在润滑领域中的应用
Carbon Dots in Lubrication Applications
各种形式的摩擦和磨损不仅消耗了全球20%以上的能源,而且造成大量设备损坏。因此,开发减摩抗磨润滑材料对节约能源、延长机械设备使用寿命具有重要意义。碳点是一种新型的碳纳米材料,被广泛应用于化学传感、生物成像、催化、光电器件等领域。近年来,大量研究探索了碳点在工业润滑、微/纳米电子机械系统润滑、生物润滑等润滑领域的应用,证明了碳点具有优异的摩擦学性能,具备巨大潜力成为下一代绿色高效的减摩抗磨润滑材料。然而,至今仍缺乏碳点在润滑领域应用的系统性总结论述。因此,本文对碳点在润滑领域应用的研究进展作了全面系统综述。首先,详细介绍了碳点作为纳米添加剂和润滑涂层的润滑效果及提升其润滑性能的3种策略(尺寸形状控制、表面修饰、杂原子掺杂);然后,全面分析了碳点的润滑机理;最后概述了碳点在润滑领域应用所面临的主要挑战。
Various forms of friction and wear not only consume more than 20% of the world’s total energy, but also cause an enormous amount of equipment damage. As a result, it is of great significance to develop friction-reducing and anti-wear lubricating materials for saving energy and prolonging the service life of mechanical equipment. Carbon dots (CDs), as a new kind of carbon nanomaterial, have been extensively used in chemical sensing, bioimaging, catalysis, optoelectronic devices and other fields. In recent years, a large number of studies have explored the application of CDs in the fields of industrial lubrication, micro/nano-electrical-mechanical systems lubrication and biological lubrication, proving that CDs have excellent tribological properties and great potential to become the next generation of green and efficient friction-reducing and anti-wear lubrication materials. However, it still lacks a systematic summary and discussion of the application of CDs in the field of lubrication. Consequently, in this paper, the research progress of CDs in lubrication applications is comprehensively and systematically summarized. Firstly, lubricating effects of CDs as nano-additives and lubricating coatings and three strategies (size and shape control, surface modification and heteroatom doping) to improve their lubrication performance are introduced in detail. Then, the lubrication mechanism of CDs is fully analyzed. Finally, the main challenges of the application of CDs in lubrication are outlined.
1 Introduction
2 Lubrication applications
2.1 Nano-additive
2.2 Lubricating coating
2.3 Other lubrication applications
3 Lubricating mechanism
3.1 Lubrication mechanism of size and shape-controlled carbon dots
3.2 Lubrication mechanism of surface-modified carbon dots
3.3 Lubrication mechanism of heteroatom-doped carbon dots
4 Conclusion and prospect
carbon dots / lubrication / friction / lubricating mechanism / additives
| [1] |
|
| [2] |
|
| [3] |
|
| [4] |
|
| [5] |
|
| [6] |
|
| [7] |
|
| [8] |
|
| [9] |
|
| [10] |
|
| [11] |
|
| [12] |
|
| [13] |
|
| [14] |
|
| [15] |
|
| [16] |
|
| [17] |
|
| [18] |
|
| [19] |
|
| [20] |
|
| [21] |
|
| [22] |
|
| [23] |
|
| [24] |
|
| [25] |
|
| [26] |
|
| [27] |
|
| [28] |
|
| [29] |
|
| [30] |
|
| [31] |
|
| [32] |
|
| [33] |
|
| [34] |
|
| [35] |
|
| [36] |
|
| [37] |
|
| [38] |
|
| [39] |
|
| [40] |
|
| [41] |
|
| [42] |
|
| [43] |
|
| [44] |
|
| [45] |
|
| [46] |
|
| [47] |
|
| [48] |
|
| [49] |
|
| [50] |
|
| [51] |
|
| [52] |
|
| [53] |
|
| [54] |
|
| [55] |
|
| [56] |
|
| [57] |
|
| [58] |
|
| [59] |
|
| [60] |
|
| [61] |
|
| [62] |
|
| [63] |
|
| [64] |
|
| [65] |
|
| [66] |
|
| [67] |
|
| [68] |
|
| [69] |
|
| [70] |
|
| [71] |
|
| [72] |
|
| [73] |
|
| [74] |
|
| [75] |
|
| [76] |
|
| [77] |
|
| [78] |
|
| [79] |
|
| [80] |
|
| [81] |
|
| [82] |
|
| [83] |
|
| [84] |
|
| [85] |
|
| [86] |
|
| [87] |
|
| [88] |
|
| [89] |
|
| [90] |
|
| [91] |
|
| [92] |
|
| [93] |
|
| [94] |
|
| [95] |
|
| [96] |
|
| [97] |
|
| [98] |
|
| [99] |
|
| [100] |
|
| [101] |
|
| [102] |
|
| [103] |
|
| [104] |
|
| [105] |
|
| [1] | Holmberg K, Erdemir A. Friction, 2017, 5(3): 263. |
| [2] | Holmberg K, Erdemir A. Tribol. Int., 2019, 135: 389. |
| [3] | Holmberg K, Kivikytö-Reponen P, Härkisaari P, Valtonen K, Erdemir A. Tribol. Int., 2017, 115: 116. |
| [4] | Lin Y C, So H. Tribol. Int., 2004, 37(1): 25. |
| [5] | Barnes A M, Bartle K D, Thibon V R A. Tribol. Int., 2001, 34(6): 389. |
| [6] | Wu H, Zhao J W, Xia W Z, Cheng X, He A, Yun J H, Wang L, Huang H, Jiao S, Huang L, Zhang S, Jiang Z. Tribol. Int., 2017, 109: 398. |
| [7] | Gu K C, Chen B S, Chen Y. J. Rare Earths, 2013, 31(6): 589. |
| [8] | Jiao D, Zheng S H, Wang Y Z, Guan R F, Cao B Q. Appl. Surf. Sci., 2011, 257(13): 5720. |
| [9] | Guo Y X, Zhang L G, Zhang G, Wang D A, Wang T M, Wang Q H. J. Mater. Chem. A, 2018, 6(6): 2817. |
| [10] | Liu G, Li X, Qin B, Xing D, Guo Y, Fan R. Tribol. Lett., 2004, 17(4): 961. |
| [11] | Gusain R, Khatri O P. J. Mater. Chem. A, 2013, 1(18): 5612. |
| [12] | Wu X H, Gong K L, Zhao G Q, Lou W J, Wang X B, Liu W M. Adv. Mater. Interfaces, 2018, 5(1): 1700859. |
| [13] | Ju C, Zheng D D, Zhao Q, Wang X B. Tribol. Lett., 2020, 68(3): 1. |
| [14] | Ma L, Liu Z, Cheng Z L. Ceram. Int., 2020, 46(3): 3786. |
| [15] | Gong K L, Lou W J, Zhao G Q, Wu X H, Wang X B. Friction, 2019, 8: 674. |
| [16] | Pei X W, Hu L T, Liu W M, Hao J C. Eur. Polym. J., 2008, 44: 2458. |
| [17] | Meng Y, Su F H, Chen Y Z. Tribol. Int., 2018, 118: 180. |
| [18] | Raina A, Anand A. Appl. Nanosci., 2017, 7(7): 371. |
| [19] | Ivanov M, Shenderova O. Curr. Opin. Solid State Mater. Sci., 2017, 21(1): 17. |
| [20] | Lee J, Cho S, Hwang Y, Cho H J, Lee C, Choi Y, Ku B C, Lee H, Lee B, Kim D, Kim S H. Tribol. Int., 2009, 42: 440. |
| [21] | Ku B C, Han Y C, Lee J E, Lee J K, Park S H, Hwang Y J. Int. J. Precis. Eng. Manuf., 2010, 11(4): 607. |
| [22] | Eswaraiah V, Sankaranarayanan V, Ramaprabhu S. ACS Appl. Mater. Interfaces, 2011, 3(11): 4221. |
| [23] | Hu Y W, Wang Y X, Zeng Z X, Zhao H C, Ge X, Wang K, Wang L, Xue Q. Carbon, 2018, 137: 41. |
| [24] | Luo N, Xiang J X, Shen T, Liang H L, Xin S. Diam. Relat. Mater., 2019, 97: 107448. |
| [25] | He C, Yan H H, Li X J, Wang X H. J. Mater. Sci., 2021, 56(2): 1286. |
| [26] | Ma W, Gong Z B, Gao K X, Qiang L, Zhang J Y, Yu S R. Mater. Lett., 2017, 195: 220. |
| [27] | Shang W J, Cai T, Zhang Y X, Liu D, Liu S G. Tribol. Int., 2018, 118: 373. |
| [28] | Huang H, Hu H L, Qiao S, Bai L, Han M M, Liu Y, Kang Z H. Nanoscale, 2015, 7(26): 11321. |
| [29] | Zhang W L, Cao Y L, Tian P Y, Guo F, Tian Y, Zheng W, Ji X, Liu J. ACS Appl. Mater. Inter., 2016, 8: 32440. |
| [30] | Wang B G, Tang W W, Lu H S, Huang Z Y. J. Mater. Chem. A, 2016, 4(19): 7257. |
| [31] | Xu X Y, Ray R, Gu Y L, Ploehn H J, Gearheart L, Raker K, Scrivens W A. J. Am. Chem. Soc., 2004, 126(40): 12736. |
| [32] | Sun Y P, Zhou B, Lin Y, Wang W, Fernando K A S, Pathak P, Meziani M J, Harruff B A, Wang X, Wang H, Luo P G, Yang H, Kose M E, Chen B, Veca L M, Xie S Y. J. Am. Chem. Soc., 2006, 128: 7756. |
| [33] | Kang Z H, Lee S T. Nanoscale, 2019, 11(41): 19214. |
| [34] | Baker S N, Baker G A. Angew. Chem. Int. Ed., 2010, 49: 6726. |
| [35] | Yao B W, Huang H, Liu Y, Kang Z H. Trends Chem., 2019, 1(2): 235. |
| [36] | Liu M L, Yang L, Li R S, Chen B B, Liu H, Huang C Z. Green Chem., 2017, 19: 3611. |
| [37] | Shuang E, Mao Q X, Yuan X L, Kong X L, Chen X W, Wang J H. Nanoscale, 2018, 10(26): 12788. |
| [38] | Zhu S J, Song Y B, Zhao X H, Shao J R, Zhang J H, Yang B. Nano Res., 2015, 8(2): 355. |
| [39] | Hu C, Yu C, Li M Y, Wang X, Yang J, Zhao Z, Eychmuller A, Sun Y P, Qiu J. Small, 2014, 10: 4926. |
| [40] | Dong Y Q, Li G L, Zhou N N, Wang R, Chi Y, Chen G. Anal. Chem., 2012, 84: 8378. |
| [41] | Zhou L, Lin Y H, Huang Z Z, Ren J S, Qu X G. Chem. Commun., 2012, 48: 1147. |
| [42] | Hai X, Mao Q X, Wang W J, Wang X F, Chen X W, Wang J H. J. Mater. Chem. B, 2015, 3(47): 9109. |
| [43] | E S, Mao Q X, Wang J H, Chen X W. Nanoscale, 2020, 12: 6852. |
| [44] | Yu S, Zhong Y Q, Yu B Q, Cai S Y, Wu L Z, Zhou Y. Phys. Chem. Chem. Phys., 2016, 18(30): 20338. |
| [45] | Li H T, He X D, Kang Z H, Huang H, Liu Y, Liu J, Lian S, Tsang C H, Yang X, Lee S T. Angew. Chem. Int. Ed., 2010, 49: 4430. |
| [46] | Yan Y B, Chen J, Li N, Tian J Q, Li K, Jiang J, Liu J, Tian Q, Chen P. ACS Nano, 2018, 12: 3523. |
| [47] | Zhang F, Feng X T, Zhang Y, Yan L P, Yang Y Z, Liu X G. Nanoscale, 2016, 8(16): 8618. |
| [48] | Guo X, Wang C F, Yu Z Y, Chen L, Chen S. Chem. Commun., 2012, 48(21): 2692. |
| [49] | Mao L H, Tang W Q, Deng Z Y, Liu S S, Wang C F, Chen S. Ind. Eng. Chem. Res., 2014, 53(15): 6417. |
| [50] | Qu S N, Wang X Y, Lu Q P, Liu X Y, Wang L J. Angew. Chem. Int. Ed., 2012, 51: 12215. |
| [51] | Li Y D, Xu X K, Wu Y, Zhuang J, Zhang X, Zhang H, Lei B, Hu C, Liu Y. Mater. Chem. Front., 2020, 4: 437. |
| [52] | Li H, Huang J, Liu Y, Lu F, Zhong J, Wang Y, Li S M, Lifshitz Y, Lee S T, Kang Z H. Nano Res., 2019, 12(7): 1585. |
| [53] | Zhu C, Fu Y J, Liu C G, Liu Y, Hu L, Liu J, Bello I, Li H, Liu N, Guo S, Huang H, Lifshitz Y, Lee S T, Kang Z. Adv. Mater., 2017, 29: 1701399. |
| [54] | Wu S S, Li W, Zhou W, Zhan Y, Hu C F, Zhuang J L, Zhang H R, Zhang X J, Lei B F, Liu Y L. Adv. Opt. Mater., 2018, 6(7): 1701150. |
| [55] | Yan Y B, Gong J, Chen J, Zeng Z P, Huang W, Pu K Y, Liu J Y, Chen P. Adv. Mater., 2019, 31(21): 1808283. |
| [56] | Sun X C, Lei Y. Trend. Aanl. Chem., 2017, 89: 163. |
| [57] | Liu M L, Chen B B, Li C M, Huang C Z. Green Chem., 2019, 21(3): 449. |
| [58] | Hu C, Li M Y, Qiu J S, Sun Y P. Chem Soc Rev, 2019, 48: 2315. |
| [59] | Fernando K A S, Sahu S, Liu Y M, Lewis W K, Guliants E A, Jafariyan A, Wang P, Bunker C E, Sun Y P. ACS Appl. Mater. Interfaces, 2015, 7(16): 8363. |
| [60] | Hai X, Feng J, Chen X W, Wang J H. J. Mater. Chem. B, 2018, 6(20): 3219. |
| [61] | Zhang Y X, Cai T, Shang W J, Liu D, Guo Q, Liu S G. Dalton Trans., 2017, 46(36): 12306. |
| [62] | Fan X Q, Li W, Fu H M, Zhu M, Wang L, Cai Z, Liu J, Li H. ACS Sustain. Chem. Eng., 2017, 5: 4223. |
| [63] | Zhou Y, Qu J. ACS Appl. Mater. Interfaces, 2017, 9(4): 3209. |
| [64] | Li J, Chen H, Stone H A. Proc Natl Acad Sci U.S.A., 2013, 110: 20023. |
| [65] | Shang W J, Ye M T, Cai T, Zhao L N, Zhang Y, Liu D, Liu S. J. Mol. Liq, 2018, 266: 65. |
| [66] | Ye M T, Cai T, Zhao L, Liu D, Liu S G. Tribol. Int., 2019, 136: 349. |
| [67] | Liu X, Huang Z Y, Tang W W, Wang B G. Nano, 2017, 12: 1750108. |
| [68] | Tang W W, Wang B G, Li J T, Li Y Z, Zhang Y, Quan H P, Huang Z Y. J. Mater. Sci., 2019, 54(2): 1171. |
| [69] | Qiang R B, Hu L F, Hou K M, Wang J Q, Yang S R. Tribol. Lett., 2019, 67: 64. |
| [70] | Mou Z H, Wang B G, Huang Z Y. Fuller. Nanotub. Car. N., 2019, 27: 899. |
| [71] | Chimeno-Trinchet C, Pacheco M E, Fernández-González A, Díaz-García M E, Badía-Laíño R. J. Int. Eng. Chem., 2020, 87: 152. |
| [72] | He C, Yan H H, Li X J, Wang X H. Green Chem., 2019, 21: 2279. |
| [73] | Zhang R H, Xiong L P, Pu J B, Lu Z B, Zhang G G, He Z Y. Adv. Mater. Interfaces, 2019, 6(24): 1901386. |
| [74] | Xu M H, He G L, Li Z H, He F, Gao F, Su Y, Zhang L, Yang Z, Zhang Y. Nanoscale, 2014, 6: 10307. |
| [75] | Tang L, Ji R, Cao X, Lin J, Jiang H, Li X, Teng K S, Luk C M, Zeng S, Hao J, Lau S P. ACS Nano, 2012, 6: 5102. |
| [76] | He C, Yan H H, Li X J, Wang X H. Diam. Relat. Mater., 2019, 91: 255. |
| [77] | He C, Yan H H, Wang X H, Bai M L. Diam. Relat. Mater., 2018, 89: 293. |
| [78] | Yan H H, He C, Li X J, Zhao T J. Diam. Relat. Mater., 2018, 87: 233. |
| [79] | Lu H S, Tang W W, Liu X, Wang B G, Huang Z Y. J. Mater. Sci., 2016, 52: 4483. |
| [80] | Liu H P, Ye T, Mao C D. Angew. Chem. Int. Ed., 2007, 46: 6473. |
| [81] | Tian L, Ghosh D, Chen W, Pradhan S, Chang X J, Chen S W. Chem. Mater., 2009, 21(13): 2803. |
| [82] | Sarno M, Abdalglil Mustafa W A, Senatore A, de Scarpa D. Tribol. Int., 2020, 148: 106311. |
| [83] | Shang W J, Cai T, Zhang Y X, Liu D, Sun L, Su X, Liu S. Tribol. Int., 2018, 121: 302. |
| [84] | Tu Z Q, Hu E Z, Wang B B, David K D, Seeger P, Moneke M, Stengler R, Hu K H, Hu X G. Friction, 2020, 8(1): 182. |
| [85] | Tang J Z, Chen S Q, Jia Y L, Ma Y, Xie H M, Quan X, Ding Q. Carbon, 2020, 156: 272. |
| [86] | Hu Y W, Wang Y X, Wang C T, Ye Y W, Zhao H, Li J, Lu X, Mao C, Chen S, Mao J, Wang L, Xue Q. Carbon, 2019, 152: 511. |
| [87] | Ruiz V, Yate L, Langer J, Kosta I, Grande H J, Tena-Zaera R. Tribol. Int., 2019, 137: 228. |
| [88] | Seymour B T, Fu W X, Wright R A E, Luo H, Qu J, Dai S, Zhao B. ACS Appl. Mater. Inter., 2018, 10: 15129. |
| [89] | Gusain R, Mungse H P, Kumar N, Ravindran T R, Pandian R, Sugimura H, Khatri O P. J. Mater. Chem. A, 2016, 4(3): 926. |
| [90] | Mou Z H, Wang B G, Lu H S, Dai S S, Huang Z Y. Carbon, 2019, 154: 301. |
| [91] | Ye M T, Cai T, Shang W J, Zhao L, Zhang Y, Liu D, Liu S. Tribol. Int., 2018, 127: 557. |
| [92] | Liu X, Chen Y G. Fuller. Nanotub. Car. N., 2019, 27: 400. |
| [93] | Mou Z H, Wang B G, Lu H S, Quan H P, Huang Z Y. Carbon, 2019, 149: 594. |
| [94] | Tomala A M, Kumar V B, Porat Z E, Michalczewski R, Gedanken A. Lubricants, 2019, 7(4): 36. |
| [95] | Cai T, Zhang Y X, Liu D, Tong D Y, Liu S G. Mater. Lett., 2019, 250: 20. |
| [96] | Wang B B, Hu E Z, Tu Z Q, David K D, Hu K, Hu X, Yang W, Guo J, Cai W, Qian W, Zhang H. Appl. Surf. Sci., 2018, 462: 944. |
| [97] | Xiao H P, Liu S H, Xu Q, Zhang H. Sci. China Technol. Sci., 2019, 62(4): 587. |
| [98] | Zhao L N, Cai T, Ye M T, Liu D, Liu S G. Carbon, 2019, 150: 319. |
| [99] | Sadeghalvaad M, Dabiri E, Afsharimoghadam P. SN Appl. Sci., 2019, 1(3): 1. |
| [100] | Qiang R B, Hou K M, Wang J Q, Yang S R. Appl. Surf. Sci., 2020, 509: 145338. |
| [101] | Wolk A, Rosenthal M, Neuhaus S, Huber K, Brassat K, Lindner J K N, Grothe R, Grundmeier G, Bremser W, Wilhelm R. Sci. Rep., 2018, 8(1): 1. |
| [102] | Lu H L, Ren S S, Zhang P P, Guo J D, Li J, Dong G. RSC Adv., 2017, 7: 21600. |
| [103] | Lu H L, Lv L, Ma J, Ban W R, Ren S S, Dong G N, Li J H, Dang X Q. J. Mech. Behav. Biomed. Mater., 2018, 88: 261. |
| [104] | Guo J D, Mei T J, Li Y, Hafezi M, Lu H L, Li J H, Dong G N. J. Biomater. Sci. Polym. Ed., 2018, 29(13): 1549. |
| [105] | Hajalilou A, Abouzari-Lotf E, Abbasi-Chianeh V, Shojaei T R, Rezaie E. J. Alloys Compd., 2018, 737: 536. |
国家自然科学基金项目(11672068)
国家自然科学基金项目(10872044)
国家自然科学基金项目(11672067)
/
| 〈 |
|
〉 |