铁基材料改性零价铝的作用机制及应用
Mechanisms and Applications of Zero⁃Valent Aluminum Modified by Iron⁃Based Materials
近年来,零价铝(Zero⁃Valent Aluminum,ZVAl)因其具有极低的氧化还原电位、是优良的电子供体等化学特性,已被广泛地用于水中污染物的去除;但因其表面致密的氧化膜会阻碍其活性释放,并且在反应中表面易形成(氢)氧化物而造成二次钝化,从而导致其反应寿命短。研究表明,零价铁、铁矿石、含铁黏土矿物等铁基材料与ZVAl复合后可克服ZVAl自身的弊端,除了可以改变ZVAl的硬度、磁性等物理性能外,更有意义的是,可以通过:1)加快反应速率、2)拓宽pH范围、3)延长反应持久性、4)增强反应选择性等化学作用机制实现提高其去除水中污染物效能的目的。因此,本文在系统总结不同方法下铁基材料对ZVAl的改性机制(即发生氧化还原反应、金属间的反应或是自蔓延反应)的基础上,重点对该改性作用在去除水中污染物时的增强机制,以及进一步的优化策略(引入第三金属、外加非金属单质、添加聚合物、投加配体和构建负载物等)进行了详细综述;并对铁基材料改性ZVAl后构筑的复合材料值得深入研究的方向进行了展望,以期推动ZVAl水处理新技术在环境领域更深入的研究和更广泛的应用。
In recent years, zero⁃valent Aluminum (ZVAl) has been widely used for contaminants removal in water due to its extremely low redox potential and being an excellent electron donor. However, the dense oxide film on its surface restrains the activity of ZVAl, and it is easy to form Al⁃(hydr)oxide on its surface during the reaction, resulting in a secondary passivation and a short reacting life for ZVAl. The research shows that ZVAl could overcome its own disadvantages after compounded with iron⁃based materials such as zero⁃valent iron, iron ore and iron⁃containing clay minerals. Besides changing the physical properties such as hardness and magnetism of ZVAl, it is more meaningful that its efficiency for pollutants removal from water through chemical mechanisms is improved, such as 1) speeding up the reaction rate, 2) broadening pH ranges, 3) promoting durability, and 4) enhancing reaction selectivity. Therefore, on the basis of systematically summarizing the combining mechanisms between iron⁃based materials and ZVAl (i.e., redox reaction, intermetallic reaction or self⁃propagating reaction) under different synthetic methods, this review mainly focuses on the enhancing mechanisms of ZVAl composites modified by iron⁃based materials for pollutants removal in water, and further on the optimization strategies such as introducing a third metal, adding non⁃metallic elements, polymer or ligand, and constructing a load in detail. Finally, the research direction of ZVAl composites modified by iron⁃based materials is prospected in order to promote further research and wider application in environmental field for the novel ZVAl based water or wastewater technology.
零价铝 / 铁基材料 / 表面修饰 / 水处理 / 污染物去除 / 增强机制
zero⁃valent aluminum / iron⁃based materials / surface modification / water treatment / contaminant removal / enhancing mechanisms
| [1] |
|
| [2] |
( 杨世迎, 郑迪, 常书雅, 石超. 化学进展, 2016, 28(05): 754.). |
| [3] |
|
| [4] |
|
| [5] |
|
| [6] |
|
| [7] |
|
| [8] |
|
| [9] |
|
| [10] |
|
| [11] |
|
| [12] |
|
| [13] |
|
| [14] |
|
| [15] |
|
| [16] |
|
| [17] |
|
| [18] |
|
| [19] |
|
| [20] |
|
| [21] |
|
| [22] |
|
| [23] |
|
| [24] |
|
| [25] |
|
| [26] |
|
| [27] |
|
| [28] |
|
| [29] |
|
| [30] |
|
| [31] |
|
| [32] |
|
| [33] |
|
| [34] |
|
| [35] |
|
| [36] |
|
| [37] |
|
| [38] |
|
| [39] |
|
| [40] |
|
| [41] |
|
| [42] |
|
| [43] |
|
| [44] |
|
| [45] |
|
| [46] |
|
| [47] |
|
| [48] |
|
| [49] |
|
| [50] |
|
| [51] |
|
| [52] |
|
| [53] |
|
| [54] |
|
| [55] |
|
| [56] |
|
| [57] |
|
| [58] |
|
| [59] |
|
| [60] |
|
| [61] |
|
| [62] |
|
| [63] |
|
| [64] |
|
| [65] |
|
| [66] |
|
| [67] |
|
| [68] |
|
| [69] |
|
| [70] |
|
| [71] |
|
| [72] |
|
| [73] |
|
| [74] |
|
| [75] |
|
| [76] |
|
| [77] |
|
| [78] |
|
| [79] |
|
| [80] |
|
| [81] |
|
| [82] |
|
| [83] |
|
| [84] |
|
| [85] |
|
| [86] |
|
| [87] |
|
| [88] |
|
| [89] |
( 陈勇, 胡鹭, 谭旎, 杨昕昱, 曾泓文, 刘咏. 中国环境科学, 2021, 41(10): 4645.). |
| [90] |
|
| [91] |
( 刘咏, 杨照, 龚小波, 谭妮, 王真然. CN 107552052B, 2020.). |
| [92] |
|
| [93] |
|
| [94] |
|
| [95] |
|
| [96] |
|
| [97] |
|
| [98] |
|
| [99] |
|
| [100] |
|
| [101] |
|
| [102] |
( 于子扬, 于贺伟, 赵改菊, 王鲁元, 孙荣峰, 无机盐工业, 2021, 1.). |
| [1] | Yang S Y, Zheng D, Chang S Y, Shi C. Prog. Chem., 2016, 28(05): 754. |
| [1] | ( 杨世迎, 郑迪, 常书雅, 石超. 化学进展, 2016, 28(05): 754.). |
| [2] | Zhang Y X, Yang S Y, Zhang Y Q, Wu S, Xin J. Chem. Eng. J., 2018, 353: 760. |
| [3] | Yang S Y, Zheng D, Ren T F, Zhang Y X, Xin J. Water Res., 2017, 123: 704. |
| [4] | Ren T F, Yang S Y, Jiang Y T, Sun X R, Zhang Y X. Chem. Eng. J., 2018, 348: 350. |
| [5] | Ren T F, Yang S Y, Wu S, Wang M Q, Xue Y C. Chem. Eng. J., 2019, 374: 100. |
| [6] | Wu S, Yang S Y, Liu S J, Zhang Y X, Ren T F, Zhang Y Q. J. Colloid Interface Sci., 2020, 560: 260. |
| [7] | Jiang Y T, Yang S Y, Liu J Q, Ren T F, Zhang Y X, Sun X R. Chemosphere, 2020, 244: 125536. |
| [8] | Jiang Y T, Yang S Y, Wang M Q, Xue Y C, Liu J Q, Li Y, Zhao D Y. Chemosphere, 2021, 279: 130520. |
| [9] | Li Y, Zhang Y Q, Yang S Y, Xue Y C, Liu J Q, Wang M Q, Liu S J, Chen Y Y. Sci. Total. Environ., 2021, 783: 146999. |
| [10] | Jiang B, Xin S S, Gao L, Luo S Y, Xue J L, Wu M B. Chem. Eng. J., 2017, 308: 588. |
| [11] | Lin C J, Wang S L, Huang P M, Tzou Y M, Liu J C, Chen C C, Chen J H, Lin C. Water Res., 2009, 43(20): 5015. |
| [12] | Liu Y, Guo J R, Chen Y, Tan N, Wang J L. Environ. Sci. Technol., 2020, 54(21): 14085. |
| [13] | Liu Y, Tan N, Guo J R, Wang J L. J. Hazard. Mater., 2020, 396: 122751. |
| [14] | Gong L, Qi J L, Lv N, Qiu X J, Gu Y W, Zhao J W, He F. J. Hazard. Mater., 2021, 403: 123844. |
| [15] | Qin H J, Yin D Q, Bandstra J Z, Sun Y K, Cao G M, Guan X H. J. Hazard. Mater., 2020, 383: 121218. |
| [16] | Fan P, Sun Y K, Zhou B X, Guan X H. Environ. Sci. Technol., 2019, 53(24): 14577. |
| [17] | Liu Y, Wang J L. Sci. Total. Environ., 2019, 671: 388. |
| [18] | Luan F B, Liu Y, Griffin A M, Gorski C A, Burgos W D. Environ. Sci. Technol., 2015, 49(3): 1418. |
| [19] | Rahimi S, Moattari R M, Rajabi L, Derakhshan A A, Keyhani M. J. Ind. Eng. Chem., 2015, 23: 33. |
| [20] | Chen Y H, Li F A. J. Colloid Interface Sci., 2010, 347(2): 277. |
| [21] | Liu X X, Yuan S H, Zhang P, Zhu J, Tong M. J. Hazard. Mater., 2020, 386: 121945. |
| [22] | Shen W J, Kang H L, Ai Z H. J. Hazard. Mater., 2018, 357: 408. |
| [23] | Ou J H, Sheu Y T, Tsang D C W, Sun Y J, Kao C M. Chemosphere, 2020, 256: 127158. |
| [24] | Liu X, Fan J H, Ma L M. Chem. Eng. J., 2014, 236: 274. |
| [25] | Meng C Q, Mao Q M, Luo L, Zhang J C, Wei J H, Yang Y, Tan M J, Peng Q H, Tang L, Zhou Y Y. Sep. Purif. Technol., 2018, 191: 314. |
| [26] | Ding Z C, Fu F L, Cheng Z H, Lu J W, Tang B. Chemosphere, 2017, 169: 297. |
| [27] | Ali I, Gupta V K, Khan T A, Asim M. Int. J. Electrochem. Sci., 2012, 7: 1898. |
| [28] | Nidheesh P V, Khatri J, Anantha Singh T S, Gandhimathi R, Ramesh S T. Chemosphere, 2018, 200: 621. |
| [29] | Xu F Y, Deng S B, Xu J, Zhang W, Wu M, Wang B, Huang J, Yu G. Environ. Sci. Technol., 2012, 46(8): 4576. |
| [30] | Wang C P, Yang T, Liu Y H, Ruan J J, Yang S Y, Liu X J. Int. J. Hydrog. Energy, 2014, 39(21): 10843. |
| [31] | Wang N, Meng H X, Dong Y M, Jia Z L, Gao L J, Chai Y J. Int. J. Hydrog. Energy, 2014, 39(30): 16936. |
| [32] | Zheng T, Li M C, Chao J B, Zhang J Q, Tang Y, Wan P Y, Hu Q, Coulon F, Bardos P, Yang X J. Mater. Chem. Phys., 2021, 270: 124789. |
| [33] | Nayak S S, Wollgarten M, Banhart J, Pabi S K, Murty B S. Mater. Sci. Eng. A, 2010, 527(9): 2370. |
| [34] | Mann D K, Wang Y X, Marks J D, Strouse G F, Shatruk M. Inorg. Chem., 2020, 59(17): 12625. |
| [35] | Montoya Rangel M, Marín Ramírez J M, Tirado Mejía L, Medina Barreto M H, Cruz Muñoz B. J. Magn. Magn. Mater., 2021, 538: 168246. |
| [36] | Chen L H, Huang C C, Lien H L. Chemosphere, 2008, 73(5): 692. |
| [37] | Fu F L, Cheng Z H, Dionysiou D D, Tang B. J. Hazard. Mater., 2015, 298: 261. |
| [38] | Wang D S, Li Y D. Adv. Mater., 2011, 23(9): 1044. |
| [39] | Xiang S H, Cheng W C, Nie X Q, Ding C C, Yi F C, Asiri A M, Marwani H M. J. Taiwan Inst. Chem. Eng., 2018, 85: 186. |
| [40] | Cheng Z P, Li F S, Yang Y, Wang Y, Chen W F. Mater. Lett., 2008, 62(12/13): 2003. |
| [41] | Liu H C, Zhang J D, Gou J Y, Ding C K. Mater. Sci. Technol., 2017, 33(10): 1180. |
| [42] | Liu H C, Zhang J D, Gou J Y, Sun Y Y. Adv. Powder Technol., 2017, 28(12): 3241. |
| [43] | Lien H L, Yu C H, Kamali S, Sahu R S. Sci. Total. Environ., 2019, 673: 480. |
| [44] | Cheng Z H, Fu F L, Dionysiou D D, Tang B. Water Res., 2016, 96: 22. |
| [45] | Yang R, Cai J, Yang H. Sci. Total Environ., 2021, 773: 145661. |
| [46] | Wu S, Yang S Y, Li Q F, Wang M Q, Xue Y C, Zhao D Y. Chemosphere, 2021, 274: 129767. |
| [47] | Suryanarayana C. Prog. Mater. Sci., 2001, 46(1/2): 1. |
| [48] | Choi K D, Kim S H, Jang P W, Yoon W Y, Byun J Y. J. Alloys Compd., 2021, 854: 157241. |
| [49] | Binns C. Surf. Sci. Rep., 2001, 44(1/2): 1. |
| [50] | Aluha J, Bere K, Abatzoglou N, Gitzhofer F. Plasma Chem. Plasma Process., 2016, 36(5): 1325. |
| [51] | Katoh R, Nonaka K, Sumiyama K, Peng D L, Hihara T. Mater. Trans., 2008, 49(8): 1830. |
| [52] | Zhang J Q, Wu J, Chao J B, Shi N J, Li H F, Hu Q, Yang X J. J. Contam. Hydrol., 2019, 227: 103541. |
| [53] | Xu J, Pu Y, Yang X J, Wan P Y, Wang R, Song P, Fisher A. Environ. Technol., 2018, 39(22): 2882. |
| [54] | Novet T, Johnson D C. J. Am. Chem. Soc., 1991, 113(9): 3398. |
| [55] | AzimiRoeen G, Kashani-Bozorg S F, Nosko M, Lotfian S. Met. Mater. Int., 2020, 26(9): 1441. |
| [56] | Ferrando R, Jellinek J, Johnston R L. Chem. Rev., 2008, 108(3): 845. |
| [57] | Chen Z L, Mao Q J, Lu S Y, Buekens A, Xu S X, Wang X, Yan J H. Chemosphere, 2017, 180: 130. |
| [58] | Irankhah A, Fattahi S M S, Salem M. Int. J. Hydrog. Energy, 2018, 43(33): 15739. |
| [59] | Zhang Y F, Yang B, Fan J H, Ma L M. RSC Adv., 2016, 6(80): 76867. |
| [60] | Yang R, Chang Q Q, Li N, Yang H. Chem. Eng. J., 2022, 433: 133682. |
| [61] | Weidlich T, Prokeš L, Pospíšilová D. Open Chem., 2013, 11(6): 979. |
| [62] | Xu J, Pu Y, Qi W K, Yang X J, Tang Y, Wan P Y, Fisher A. Chemosphere, 2017, 166: 197. |
| [63] | Yang Z, Ma X W, Shan C, Guan X H, Zhang W M, Lv L, Pan B C. J. Hazard. Mater., 2019, 368: 698. |
| [64] | LÓpez-Miranda J L, Rosas G. Int. J. Hydrog. Energy, 2016, 41(6): 4054. |
| [65] | Jiang W M, Li G Y, Jiang Z L, Wu Y, Fan Z T. Mater. Sci. Technol., 2018, 34(12): 1519. |
| [66] | Abul M R, Cochrane R F, Mullis A M. J. Mater. Sci. Technol., 2022, 104: 41. |
| [67] | Takacs L. Int. J Self-Propag. High-Temp. Synth., 2009, 18(4): 276. |
| [68] | Takacs L. Prog. Mater. Sci., 2002, 47(4): 355. |
| [69] | Akhgar B N, Pourghahramani P. Int. J. Miner. Process., 2017, 164: 1. |
| [70] | Akhgar B N, Pourghahramani P. J. Alloys Compd., 2016, 657: 144. |
| [71] | He Y L, Sun H L, Liu W J, Yang W J, Lin A J. Environ. Technol., 2020, 41(14): 1867. |
| [72] | Han W J, Fu F L, Cheng Z H, Tang B, Wu S J. J. Hazard. Mater., 2016, 302: 437. |
| [73] | Samadi M T, Asgari G, Rahmani A R, Ghavami Z. Avicenna J. Environ. Heal. Eng., 2017, 4(2): 29. |
| [74] | Fan J H, Wang H W, Ma L M. Environ. Sci. Pollut. Res., 2016, 23(16): 16686. |
| [75] | Raut S S, Shetty R, Raju N M, Kamble S P, Kulkarni P S. Chemosphere, 2020, 250: 126298. |
| [76] | Hou M T, Tang Y, Xu J, Pu Y, Lin A J, Zhang L L, Xiong J P, Yang X J, Wan P Y. J. Environ. Chem. Eng., 2015, 3(4): 2401. |
| [77] | Pacanowski S, Wachowiak M, Jabłoński B, Szymański B, Smardz L. Int. J. Hydrog. Energy, 2021, 46(1): 806. |
| [78] | Raso R, García L, Ruiz J, Oliva M, Arauzo J. Appl. Catal. B Environ., 2021, 283: 119598. |
| [79] | Wan H Y, Islam M S, Qian D, Ormsbee L, Bhattacharyya D. Chem. Eng. J., 2020, 394: 125013. |
| [80] | Yang B, Deng S B, Yu G, Zhang H, Wu J H, Zhuo Q F. J. Hazard. Mater., 2011, 189(1/2): 76. |
| [81] | Huang C C, Lien H L. Water Sci. Technol., 2010, 62(1): 202. |
| [82] | Gui L, Gillham R W, Odziemkowski M S. Environ. Sci. Technol., 2000, 34(16): 3489. |
| [83] | Lin C J, Lo S L, Liou Y H. J. Hazard. Mater., 2004, 116(3): 219. |
| [84] | Zhao W R, Zhu X, Wang Y, Ai Z Y, Zhao D Y. Chem. Eng. J., 2014, 254: 410. |
| [85] | Zhang Q. Environ. Technol., 2015, 36(4): 515. |
| [86] | Yang Z, Gong X B, Peng L, Yang D, Liu Y. Chemosphere, 2018, 208: 665. |
| [87] | Chen Y, Hu L, Tan N, Yang X Y, Ceng H W, Liu Y. China Environ. Sci., 2021, 41(10): 4645. |
| [87] | ( 陈勇, 胡鹭, 谭旎, 杨昕昱, 曾泓文, 刘咏. 中国环境科学, 2021, 41(10): 4645.). |
| [88] | Liu Y, Yang Z, Gong X B, Tan N, Wang Z R. CN 107552052B, 2020. |
| [88] | ( 刘咏, 杨照, 龚小波, 谭妮, 王真然. CN 107552052B, 2020.). |
| [89] | Jin X Y, Zhuang Z C, Yu B, Chen Z X, Chen Z L. Carbohydr. Polym., 2016, 136: 1085. |
| [90] | Wang K X, Ma H, Pu S Y, Yan C, Wang M T, Yu J, Wang X K, Chu W, Zinchenko A. J. Hazard. Mater., 2019, 362: 160. |
| [91] | Cheng H M, Zhu Q, Wang A W, Weng M M, Xing Z P. Environ. Res., 2020, 184: 109336. |
| [92] | Fan J H, Liu X, Ma L M. Chem. Eng. J., 2015, 263: 71. |
| [93] | Fu F L, Dionysiou D D, Liu H. J. Hazard. Mater., 2014, 267: 194. |
| [94] | Ismadji S, Tong D S, Soetaredjo F E, Ayucitra A, Yu W H, Zhou C H. Appl. Clay Sci., 2016, 119: 146. |
| [95] | Zhou S W, Zhang C B, Hu X F, Wang Y H, Xu R, Xia C H, Zhang H, Song Z G. Appl. Clay. Sci., 2014, 95: 275. |
| [96] | Liu Y, Chen Y, Da Y F, Xie F, Wang J L. Appl. Catal. B Environ., 2022, 304: 121003. |
| [97] | Agstam-Norlin O, Lannergård E E, Rydin E, Futter M N, Huser B J. Water Res., 2021, 200: 117267. |
| [98] | Yu Z Y, Yu H W, Zhao G J, Wang L Y, Sun R F, Inorg. Chem. Ind., 2021, 1. |
| [98] | ( 于子扬, 于贺伟, 赵改菊, 王鲁元, 孙荣峰, 无机盐工业, 2021, 1.). |
山东省自然科学基金项目(ZR2020MB093)
/
| 〈 |
|
〉 |