大气污染是城市环境质量改善面临的重大挑战。城市化过程既是造成城市大气高度复合污染的重要原因,也为城市自净化大气污染物提供了可人为强化的条件。“环境催化城市”是指将城市中的建筑物内外、硬化地面等表面涂覆催化材料,在自然界的光、热等条件下实现环境中低浓度气态污染物自发催化净化的城市。构建“环境催化城市”对低碳控制大气复合污染,持续改善室内外环境空气质量,规划建设“自净城市”意义重大。本文提出了“环境催化城市”概念,并对如何完善和发展“环境催化城市”理论和实践进行了展望。
Air pollution is a major challenge for the improvement of urban environmental quality. The process of urbanization is an important cause of highly complex air pollution, on the other hand it also provides artificial reinforcement conditions for self-purification of air pollutants in cities. "Environmental catalytic city" refers to the spontaneous catalytic purification of low concentration gaseous pollutants in the atmosphere by catalytic materials coating on the artificial surfaces, such as building surfaces in the city under natural photothermal conditions. "Environmental catalytic city" is of great significance for the control of complex air pollution without additional energy consumption, the continuous improvement of indoor and outdoor air quality, and the scheme and construction of " self-purifying city". Here, we propose the concept of “environmental catalytic city”, and discuss its further improvement, development, and application.
[1] 楚碧武, 马庆鑫, 段凤魁, 马金珠, 蒋靖坤, 贺克斌, 贺泓. 化学进展, 2020, 32(1): 1-4.
[2] Cheng Y F, Zheng G J, Wei C, Mu Q, Zheng B, Wang Z B, Gao M, Zhang Q, He K B, Carmichael G, Poschl U, Su H. Science advances, 2016, 2(12): e1601530.
[3] He H, Wang Y S, Ma Q X, Ma J Z, Chu B W, Ji D S, Tang G Q, Liu C, Zhang H X, Hao J M. Scientific Reports, 2014, 4: 04172.
[4] He G Z, Ma J Z, Chu B W, Hu R Z, Li H, Gao M, Liu Y, Wang Y H, Ma Q X, Xie P H, Zhang G X, Zeng X C, Francisco J S, He H. Angewandte Chemie International Edition, 2022, 61(21): e202204829.
[5] Zhang P, Chen T Z, Ma Q X, Chu B W, Wang Y H, Mu Y J, Yu Y B, He H. Nature Communications, 2022, 13(1): 5364.
[6] Jiang H Y, Bao F X, Wang J Z, Chen J H, Zhu Y F, Huang D, Chen C C, Zhao J C. Environ Sci Technol, 2023, 57(30): 11144-11151.
[7] Chen J H, Jiang H Y, Chen X R, Wang J Z, Huang D, Lian C F, Wang W G, Ammann M, Bao F X, Chen C C, Zhao J C. Environmental Science & Technology Letters, 2023, 10(10): 878-884.
[8] Chu B W, Liu Y, Li H, Jia Y C, Liu J, Cao Q, Chen T Z, Zhang P, Ma Q X, Zeng X C, Francisco J S, He H. Angewandte Chemie International Edition, 2023, 62(25): e202304017.
[9] Zhang H, Chu B W, Liu J, Liu Y, Chen T Z, Cao Q, Wang Y H, Zhang P, Ma Q X, Wang Q, He H. Environ Sci Technol, 2023, 57(2): 920-928.
[10] 贺泓,李俊华,何洪,上官文峰,胡春, 环境催化:原理及应用. 科学出版社: 北京, 2021.
[11] Chu B W, Ma Q X, Liu J, Ma J Z, Zhang P, Chen T Z, Feng Q C, Wang C Y, Yang N, Ma H N, Ma J J, Russell A G, He H. Environmental Science & Technology Letters, 2020, 7(10): 695-700.
[12] Chu B W, Ding Y, Gao X, Li J H, Zhu T Y, Yu Y B, He H. Engineering, 2022, 15: 13-16.
[13] Ma J Z, Wang C X, He H. Applied Catalysis B: Environmental, 2017, 201: 503-510.
[14] Chen Y X, Qu W Y, Li C, Chen J X, Ma Z, Tang X F. Industrial & Engineering Chemistry Research, 2018, 57(37): 12590-12594.
[15] Wang H, Rassu P, Wang X, Li H W, Wang X R, Wang X Q, Feng X, Yin A X, Li P F, Jin X, Chen S L, Ma X J, Wang B.Angewandte Chemie-International Edition, 2018, 57(50): 16416-16420.
[16] Hong W, Shau M P, Zhu T L, Wang H N, Sun Y, Shen F X, Li X.Applied Catalysis B-Environmental, 2020, 274: 13.
[17] Sun Z B, Si Y N, Zhao S N, Wang Q Y, Zang S Q. Journal of the American Chemical Society, 2021.
[18] Zhu G X, Zhu W, Lou Y, Ma J, Yao W Q, Zong R L, Zhu Y F. Nature Communications, 2021, 12(1): 4152.
[19] Zhang L, Yang J W, Wang A Q, Chai S H, Guan J, Nie L F, Fan G J, Han N, Chen Y F.Applied Catalysis B-Environmental, 2022, 303.
[20] Zhang B G, Ji J, Liu B Y, Zhang D S, Liu S L, Huang H B.Applied Catalysis B-Environmental, 2022, 315.
[21] Zhu Y H, Yang L Y, Ma J M, Fang Y R, Yang J, Chen X P, Zheng J, Zhang S H, Chen W, Pan C Q, Zhang B J, Qiu X F, Luo Z, Wang J L, Guo Y B. Angewandte Chemie International Edition, 2023, 62(39): e202309158.
[22] Li H N, Zhang P Y, Jia J B, Wang X J, Rong S P. Applied Catalysis B: Environmental, 2024, 340: 123222.
[23] Ma J Z, Li X T, Zhang C B, Ma Q X, He H.Applied Catalysis B-Environmental, 2020, 264: 118498.
[24] Li X T, Ma J Z, He H. Journal of Environmental Sciences, 2020, 94: 14-31.
[25] Li X T, Ma J Z, Yang L, He G Z, Zhang C B, Zhang R D, He H. Environ Sci Technol, 2018, 52(21): 12685-12696.
[26] Li X T, Ma J Z, He G Z, Wang Z S, He H. Applied Catalysis B: Environmental, 2024, 346: 123736.
[27] Li X T, He G Z, Ma J Z, Shao X F, Chen Y F, He H. Environ Sci Technol, 2021, 55(23): 16143-16152.
[28] Li X T, Ma J Z, He H. Environ Sci Technol, 2020, 54(18): 11566-11575.
[29] Deng H, Kang S Y, Ma J Z, Wang L, Zhang C B, He H. Environ Sci Technol, 2019, 53(18): 10871-10879.
[30] Wang Z S, Chen Y F, Li X T, He G Z, Ma J Z, He H. Environ Sci Technol, 2022, 56(2): 1386-1394.
[31] Ma J Z, Chen Y F, He G Z, He H. Applied Catalysis B: Environmental, 2021, 285: 119806.
[32] Xie S Y, He Z M, Wang Y Z, Zhang R Z, Ma J Z, Mu Y J, Liu J F, He H. Atmospheric Environment, 2024, 321: 120346.
[33] Ma J Z, Wang C X, He H. Applied Catalysis B: Environmental, 2016, 184: 28-34.
[34] Guo Y L, Wen M C, Li G Y, An T C. Applied Catalysis B: Environmental, 2021, 281: 119447.
[35] Chen J, Poon C S. Building and Environment, 2009, 44, (9): 1899-1906.
[36] Zhang Q, Zheng Y X, Tong D, Shao M, Wang S X, Zhang Y H, Xu X D, Wang J N, He H, Liu W Q, Ding Y H, Lei Y, Li J H, Wang Z F, Zhang X Y, Wang Y S, Cheng J, Liu Y, Shi Q R, Yan L, Geng G N, Hong C P, Li M, Liu F, Zheng B, Cao J J, Ding A J, Gao J, Fu Q Y, Huo J T, Liu B X, Liu Z R, Yang F M, He K B, Hao J M. Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America, 2019, 116(49): 24463-24469.
[37] Ling W B, Ren Z H, Wang W C, Lu D W, Zhou Q F, Liu Q, Jiang G B. Environ Sci Technol, 2023, 57(38): 14248-14259.
[38] Li K, Jacob D J, Liao H, Shen L, Zhang Q, Bates K H. Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America, 2019, 116(2): 422-427.
[39] Lu X, Zhang L, Wang X L, Gao M, Li K, Zhang Y Z, Yue X, Zhang Y H. Environmental Science & Technology Letters, 2020, 7(4): 240-247.
[40] Jiang Y Q, Wang S X, Xing J, Zhao B, Li S Y, Chang X, Zhang S P, Dong Z X. Environmental Research Letters, 2022, 17(12): 123001.
[41] Ma T, Duan F K, Ma Y L, Zhang Q Q, Xu Y Z, Li W G, Zhu L D, He K B. Science of the Total Environment, 2022, 838.